Παράλιο Άστρος
logo: Το Άστρος της Θαλάσσης
Αναζήτηση Go

Μαρίκα Νίνου, η ανεπανάληπτη

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 23-02-2012 12:14:02 am | Αναδημοσίευση 23-02-2013 | από nskarmoutsos

Επανάσταση στο λαϊκό πάλκο και γενικότερα στη λαϊκή μας μουσική έφερε στις αρχές της περιόδου του 1950 η Μαρίκα Νίνου. Υπάρχουν διαφορετικές εκδοχές σε σχέση με τον τόπο και την ημερομηνία γέννησης της μοναδικής ερμηνεύτριας Μαρίκας Νίνου (Μαρίκας ή Ευαγγελίας Νικολαΐδου). Ο Πάνος Γεραμάνης, δημοσιογράφος, αναφέρει στο σημείωμα της συλλογής «Μαρίκα Νίνου - τα μεγάλα πορτρέτα» ότι η Μαρίκα Νίνου γεννήθηκε την 1η Ιανουαρίου 1918 στον Καύκασο. Ο Κώστας Χατζηδουλής στο βιβλίο του «Βασίλης Τσιτσάνης - η ζωή μου, το έργο μου», αναφέρει ως τόπο γέννησης την Κωνσταντινούπολη. Ο Πάνος Σαββόπουλος, σε σημείωμά του αναφέρει ότι η Μαρίκα Νίνου, αρμενικής καταγωγής, γεννήθηκε το 1922 πάνω στο καράβι «Ευαγγελίστρια» που έφερνε τη μάνα της και την οικογένειά της από τη Σμύρνη στον Πειραιά. Για αυτό και της έδωσαν το όνομα Ευαγγελία.

Ο πατέρας της Οβανές (Γιάννης) και η μητέρα της Γκιούλα (Τριανταφυλλιά) Αταμιάν γλίτωσαν από τη σφαγή του 1922 και ξεκίνησαν ξανά τη ζωή τους στην Κοκκινιά του Πειραιά-Οδός Μεγάρων 50-όπου πέρασαν πολύ δύσκολα χρόνια. Στο ντοκιμαντέρ "ΜΑΡΙΚΑ ΝΙΝΟΥ: ΤΙ ΠΑΡΑΞΕΝΗ ΚΟΠΕΛΑ ΕΙΣ’ ΕΣΥ…", που πρόβαλλε την περασμένη εβδομάδα η εκπομπή Παρασκήνιο της ΕΤ1, ανάμεσα σε άλλα πρόσωπα του κύκλου της Μαρίκας Νίνου εμφανίζεται η Νούνια Γεραμιάν, μέλος της Αρμενικής Παροικίας της Ελλάδος, και μιλά για το κοριτσάκι που έψελνε κάθε μεγάλη εβδομάδα για τους συμπατριώτες της στην Αρμένικη εκκλησία τους στην Κοκκινιά, κερδίζοντας από τότε τον θαυμασμό της κοινότητας.

Το 1939 παντρεύτηκε τον συμπατριώτη της Μεσροπιάν και το 1940 γεννιέται ο πρώτος της γιος Οβανές. Χώρισαν αργότερα και παντρεύτηκε με τον ακροβάτη Νίνο Νικολαΐδη, η μητέρα του οποίου, θεατρίνα κι αυτή, της κόλλησε το όνομα Μαρίκα για να θυμίζει την Κοτοπούλη. Έκαναν μαζί παραστάσεις ακροβατικών με το όνομα «Ντούο Νίνο» ενώ όταν μπήκε και ο Οβανές στο σχήμα αυτό μετονομάστηκε σε «Δυόμισι Νίνο».

Σε κάποια εμφάνισή τους στο Ναύσταθμο Σαλαμίνας την ανακάλυψε ο Πέτρος Κυριακός και την γνώρισε στο Μανώλη Χιώτη. Την πρώτη ηχογράφηση την έκανε τον Ιούνη το 1948 με δύο τραγούδια του Χιώτη : "Ώρες σε κρυφοκοιτάζω" και "Θα σου πω το μυστικό μου".

Τσιτσάνης-Μαρίκα

Λέγεται ότι η Νίνου είναι η πρώτη γυναίκα που τραγούδησε όρθια στο πάλκο γύρω στο 1951, παρότι σύμφωνα με άλλες πηγές η Λίτσα Χάρμα τραγούδαγε μόνο όρθια από το 1948 μαζί με τον άντρα της Τόλη Χάρμα. Η πρώτη της δουλειά σε πάλκο στη «Φλορίδα» στην Αλεξάνδρας στο Πεδίο του Άρεως, του Παναγιώτη Μελιτά, μαζί με τους Μιχάλη Γενίτσαρη, Λεμονόπουλο, Ανέστο Αθανασίου, Βούλα Δερέμπεη, ενώ μετά ήρθαν και οι Απόστολος Χατζηχρήστος και Γιώργος Λαύκας.

Παρ’όλα αυτά, το 1949 την βλέπει ο Τσιτσάνης και όπως λέει ο ίδιος στη βιογραφία του στον Χατζηδουλή «Την άκουσα και δεν άργησα να καταλάβω το ταλέντο της. Κατάλαβα πως με δουλειά θ' άφηνε εποχή. Είχε μια ξεχωριστή ερμηνευτική ικανότητα, είχε το κάτι άλλο (...). Γίναμε ντουέτο και κάθε βράδυ στου «Τζίμη» γινόταν χαλασμός κόσμου(...). Η Μαρίκα στο πάλκο ήταν ασυναγώνιστη, οι κινήσεις της ήταν κάτι το συγκλονιστικό. Όταν τραγουδούσε είχε τέτοια εκφραστικότητα και τέτοια μεταδοτικότητα στο κοινό, που δεν πρόκειται να γεννηθεί άλλη (...). Το κέφι που δημιουργούσε η Νίνου στο πάλκο έφτιαχνε μια ατμόσφαιρα που μπορούσε να χαλάσει ο κόσμος στο μαγαζί. Αυτό ήταν έμφυτο. Ήταν γεννημένη για το πάλκο».

Η μεγάλη της επιτυχία και οι πολλές ίντριγκες με τον Τσιτσάνη, γίνονται αιτία να της δώσουν κι άλλοι συνθέτες σπουδαία τραγούδια, όπως ο Μητσάκης: "Στα μπουζούκια να με πας", "Βαλεντίνα", "Παλαμάκια" , ο Χιώτης: "Παράξενη κοπέλα", "Έχασα τα μάτια τα ωραία", ο Χατζηχρήστος: "Η μικρή του καμηλιέρη", οι Ριτσιάρδης-Τραϊφόρος "Η ταμπακιέρα", ο Στέλιος Κηρομύτης: "Πες μου γιατί άλλαξες", ο Γιάννης Τατασόπουλος: "Το δέκα το καλό", ο Σταύρος Τζουανάκος: "Φτάνει που θα μ' αγαπάει", ο Μιχάλης Σογιούλ "Ο μήνας έχει εννιά" και άλλα.

Ο Τσιτσάνης συνεχίζει να της γράφει τραγούδια που γίνονται τεράστιες επιτυχίες όπως: "Σεράχ", "Είμαι μια δυστυχισμένη", "Τα καβουράκια", "Ζαΐρα", "Απόψε κάνεις μπαμ", "Παίξτε μπουζούκια", "Στο Τούνεζι, στη Μπαρμπαριά", "Γεια σου καΐκι μου Άη Νικόλα", το συγκλονιστικό σε στίχους Κώστα Βίρβου, "Γεννήθηκα για να πονώ" το "Τι σήμερα, τι αύριο, τι τώρα" και άλλα πολλά. http://www.youtube.com/watch?v=0W0f2oMhyAg

Ταξίδι στην Πόλη. Η ρήξη με τον Τσιτσάνη

Τον Οκτώβρη του 1951 πηγαίνουν για ενάμιση μήνα με τον Τσιτσάνη και την Ευαγγελία Μαργαρώνη στην Πόλη για εμφανίσεις στο κέντρο "Καζαμπλάνκα". Αυτό το ταξίδι στοιχειώθηκε από πολλές φημολογίες και για τους δυο τους με αποτέλεσμα να γίνει η αρχή του τέλους για την σχέση τους. Η Νίνου έστελνε χρυσές λίρες στον άντρα της με τις οποίες ξεκίνησε να φτιάχνει το σπίτι της στο Αιγάλεω. «Κάποτε έκλεισαν με τον Τσιτσάνη να πάνε να τραγουδήσουν στη Νέα Υόρκη. Η Νίνου πήρε βίζα. Ο Τσιτσάνης όχι, καίτοι είχε φίλο τον αρχηγό του ΙΔΕΑ. "Δεν θα πας" της είπε ο Τσιτσάνης. "Θα πάω" απάντησε η Νίνου. Και πήγε μόνη της. Κάποτε ξαναγύρισε. Ήταν άρρωστη. Ο Τσιτσάνης δεν της ξαναμίλησε. Δεν πήγε να τη δει στο νοσοκομείο. Ούτε στην κηδεία της πήγε...», λέει ο ο Λευτέρης Παπαδόπουλος.

Στην Αμερική

Στο τέλος της ενώ γνωρίζει ότι έχει καρκίνο στη μήτρα αποφασίζει να πάει στην Αμερική μια και ο δρόμος είχε ανοίξει από το 1953 με τον Παπαϊωάννου, ενώ ο Τσιτσάνης πρώτος είχε δεχτεί προτάσεις από το 1949, ωστόσο δεν ήθελε το υπερατλαντικό ταξίδι με το αεροπλάνο. Στην Αμερική πηγαίνει ευελπιστώντας να γιατρευτεί από την ασθένεια της αλλά τελικά δουλεύει.

Πρώτο ταξίδι είναι στις 29 Σεπτέμβρη του '54 και θα δουλέψει στο "Νέο Βυζάντιο" στη Νέα Υόρκη, ενώ μένει σ' ένα δωμάτιο στους 42 δρόμους. Γυρίζει στην Ελλάδα σε άσχημη κατάσταση, ξαναπηγαίνει στου "Τζίμη", και επίσης ηχογραφεί και το "Αγάπη που έγινες δίκοπο μαχαίρι" από την ταινία "Στέλλα" του Κακογιάννη. Επιστρέφει στην Αμερική, όπου την υποστήριξαν ο Κώστας Καπλάνης και η Ρένα Ντάλλια, η οποία μαζί με την Εύα Στυλ έκαναν κάθε βράδυ έρανο μεταξύ των θαμώνων στα κέντρα «Μπριτάνια» και "Βυζάντιο" για τα έξοδα του νοσοκομείου. Καταβεβλημένη γυρίζει στην Ελλάδα και αναγκάζεται να δουλέψει στου ‘’Τζίμη’’ για μια παλιά οφειλή. http://www.youtube.com/watch?v=9iDFIzBYslg

Πεθαίνει στις 23 Φλεβάρη του 1957, ημέρα Σάββατο.

Ο Μάνος Χατζιδάκις τής αφιέρωσε το δίσκο του «Τα πέριξ» (1974), με ερμηνεύτρια τη Βούλα Σαββίδη, με τα λόγια: «Όλη η εργασία αυτή χαρίζεται στη μνήμη της ανεπανάληπτης Μαρίκας Νίνου, που δίχως να το ξέρει, με το μαχαίρι της φωνής της, χάραξε μέσα μας βαθιά τα ονόματα των θεών της ταπεινοσύνης και της βυζαντινής παρακμής».

Κατίνα Παξινού η σπουδαία Ελληνίδα ηθοποιός

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 22-02-2014 12:29:39 am | από nskarmoutsos

Η Κατίνα Κωνσταντοπούλου - Παξινού (15 Δεκεμβρίου 1900 - 22 Φεβρουαρίου 1973) ήταν Ελληνίδα ηθοποιός, κυρίως δραματικού ρεπερτορίου, παγκόσμιας φήμης. Το καλλιτεχνικό δαιμόνιο, το φλογερό duente που έκαιγε ασίγαστα κάτω απ' τα στήθη της έγινε ούριος άνεμος, καπνός γύρω από το όνομα της. Σαν μια αόρατη δάφνη που στεφανώνει ακόμη τη δόξα και τη φήμη μιας σπουδαίας Ελληνίδας που κατέκτησε τον κόσμο όλο, κυριολεκτικά!

Η Αικατερίνη Παξινού, το γένος Κωνσταντοπούλου, η Κατίνα του ελληνικού θεάτρου, το «Κατινάκι» των δικών της και αργότερα των αγαπημένων της φίλων, γεννήθηκε στις 15 Δεκεμβρίου του 1900 στον Πειραιά. Μετά τα όμορφα παιδικά χρόνια στο Λιμάνι, θα βγει στο εξωτερικό με παρότρυνση της οικογένειας της, για να καλλιεργήσει αυτό το ιδιαίτερο στοιχείο που διέκριναν εγκαίρως στη φωνή της. Θα σπουδάσει στο Ωδείο της Γενεύης, καθώς και σε σχολές του Βερολίνου και της Βιέννης, βάζοντας έτσι γερά θεμέλια για μια καριέρα εκτυφλωτική, δίχως προηγούμενο για Ελληνίδα ηθοποιό.

ΤΑ ΠΡΩΤΑ ΒΗΜΑΤΑ ΜΙΑΣ ΓΕΝΝΗΜΕΝΗΣ ΠΡΩΤΑΓΩΝΙΣΤΡΙΑΣ

Εμφανίστηκε για πρώτη φορά στη Σκηνή του δημοτικού Θεάτρου Πειραιά ως λυρική ηθοποιός, στην όπερα Αδελφή Βεατρίκη, του Δημήτρη Μητρόπουλου, κρατώντας «με το καλημέρα» τον πρωταγωνιστικό ρόλο. Το 1928,εμφανίζεται στο θίασο της Μαρίκας Κοτοπούλη και παίρνει το βάπτισμα του πυρός στο θέατρο πρόζας, παίζοντας στο έργο του Ανρί Μπατάιγ, Γυμνή Γυναίκα. Το 1931,προσχωρεί μαζί με το σύζυγο της Αλέξη Μινωτή στο Συνεταιρικό Θίασο του Αιμίλιου Βεάκη, ανεβάζοντας έργα του διεθνούς ρεπερτορίου, όπως τα Πόθοι κάτω από τις λεύκες, του Ευγένιου Ο Νιλ, Ο Πατέρας, του Άουγκουστ Στρίντμπεργκ, Ο Θείος Βάνιας, του Αντον Τσέχοφ. Από το1932 μέχρι το 1940 πρωταγωνιστεί στο Εθνικό Θέατρο, όπου ερμηνεύει ρόλους που την καταξιώνουν ως κορυφαία ηθοποιό της εγχώριας σκηνής. Η μουσική ιδιοσυγκρασία της σε συνδυασμό με τις απεριόριστες δυνατότητες της φωνής της, η έμφυτη αίσθηση του ρυθμού και της αρμονίας που διέθετε, και μάλιστα με το παραπάνω, ο καίριος λόγος της και η αυθόρμητη κίνηση της προσέδιδαν στην κάθε ερμηνεία της ένα μοναδικό ύφος και μια εξαιρετική ποιότητα, σκηνικά αξεπέραστη εκείνη την εποχή. Με τη Σκηνή του Εθνικού Θεάτρου θα εμφανιστεί στο Λονδίνο, στη Φρανκφούρτη και στο Βερολίνο, ερμηνεύοντας το ρόλο της Ηλέκτρας στην ομώνυμη τραγωδία του Σοφοκλή, τη Γερτρούδη στον Άμλετ του Σαίξπηρ, και την κυρία 'Αλβινγκ στους Βρικόλακες του ‘Ιψεν.

Η ΤΑΙΝΙΑ ΚΑΙ Η ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΗΕ ΤΟΝ ΘΕΙΟ ΟΣΚΑΡ

Την περίοδο του πολέμου εγκαθίσταται στις Ηνωμένες Πολιτείες, όπου εμφανίζεται στο Μπρόντγουεϊ, ενώ παράλληλα ερμηνεύει σπουδαίους ρόλους στον κινηματογράφο, με τους οποίους κερδίζει πολύ σύντομα τη διεθνή αναγνώριση. Όταν λοιπόν ξεσπά ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος, η Παξινού θα εγκλωβιστεί στο Λονδίνο, όπου ήδη έπαιζε στο αγγλικό θέατρο με ιδιαίτερη επιτυχία/Ηταναδύνατο να επιστρέψει στην Ελλάδα, και τελικά, ταξιδεύοντας με αντιτορπιλικό (!), βρέθηκε στην Αμερική, στην άλλη ακτή του Ατλαντικού. Εκεί, κάποιος από την εταιρεία παραγωγής Paramount πρόσεξε σε κάποια παράσταση στη Νέα Υόρκη και της έδωσε το Β' γυναικείο ρόλο στην ταινία Για ποιον χτυπά η καμπάνα, του Σαμ Γουντ, σε σενάριο Χέμινγουεϊ. Το κινηματογραφικό της ντεμπούτο της έδωσε με τη σειρά του μια υποψηφιότητα για Όσκαρ. Σύμφωνα με τα όσα η ίδια αφηγήθηκε στον εγγονό της, το γνωστό ηθοποιό Αλέξανδρο Αντωνόπουλο, την ημέρα της απονομής βρισκόταν από νωρίς στην αίθουσα, καθισμένη δίπλα στον πρωταγωνιστή της ταινίας Γκάρι Κούπερ. «Όμως από την ταραχή μου δεν άκουσα το όνομα μου. Χρειάστηκε να μου το πει εκείνος: "Μα, εσένα λένε" μου ψιθύρισε, σπρώχνοντας με στη σκηνή». Η χαρά της ήταν απερίγραπτη. Ανεβαίνοντας στη σκηνή και παίρνοντας το αγαλματίδιο στα χέρια της, το αφιέρωσε στους Έλληνες συναδέλφους της, που τότε, λόγω του πολέμου, αγωνίζονταν πίσω στην πατρίδα. Δεν ήξερε καν αν ήταν ζωντανοί! Το πρώτο «ελληνικό» Όσκαρ έφερε επάνω του χαραγμένο το ονοματεπώνυμο: Katina Paxinou. Ας μην ξεχνάμε ότι η Παξινού παραμένει μέχρι σήμερα η μόνη Ελληνίδα ηθοποιός που έχει πάρει 'Οσκαρ... Σχετικά με τη ζωή της στο Χόλυγουντ και σύμφωνα με τα όσα είχε αφηγηθεί στο δημοσιογράφο και συγγραφέα Δημήτρη Λυμπερόπουλο, φέρεται να είπε: «Όταν ζούσα στο Χόλιγουντ, κατάλαβα ότι ο κινηματογράφος είναι σαν την εκκλησία, με τους πριμάτους και τις πριμαντόνες, που με τις χρυσοποίκιλτες αμφιέσεις μαγεύουν ή αποβλακώνουν τους θεατές-ποίμνιο... Μπροστά στις κάμερες, αλλά και πίσω τους, υπάρχουν καλοί και κακοί επαγγελματίες, αλλά κυρίως τα πάντα κινούν άπληστοι στο δολάριο παραγωγοί».

Η ΕΠΙΣΤΡΟΦΗ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ ΚΑΙ Η ΚΑΘΙΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΩΣ ΤΡΑΓΩΔΟΥ

Το 1949 -πέντε χρόνια μετά τη βράβευση της για το ρόλο της Πιλάρ- τιμήθηκε με το Βραβείο Κοκτό στο Φεστιβάλ Μπίαριτς, για την ερμηνεία της στην ταινία Το πένθος ταιριάζει στην Ηλέκτρα. «Είναι τόσο σπάνιο στον καιρό μας» είχε πει ο πατέρας της αμερικάνικης δραματουργίας Ευγένιος Ο' Νίλα για την Κατίνα Παξινού «ν' ανταμώσει κανείς στο θέατρο μια τόσο εκλεκτή και απλή γυναίκα και συνάμα μια τόσο σπουδαία καλλιτέχνιδα». Εκείνη θα επιστρέψει μόνιμα στην Ελλάδα το 1952, όπου και θα αρχίσει ξανά τις εμφανίσεις της στο Εθνικό Θέατρο, με τον Αλέξη Μινωτή να σκηνοθετεί Ίψεν και Λόρκα, αλλά με κύριο πλέον σκηνικό ενδιαφέρον τις παραστάσεις αρχαίων θεατρικών έργων. Έλαβε αδιάλειπτα μέρος στα διάφορα φεστιβάλ της δεκαετίας του '50 με παραστάσεις αρχαίας τραγωδίας στο Ηρώδειο και στην Επίδαυρο/Όμως δεν εγκατέλειψε ποτέ την αγάπη της για τον κινηματογράφο. Έπαιξε στις ταινίες Ο κύριος Αρκάντιν του 'Ορσον Γουέλςκαι Ο Ρόκος και τα αδέλφια τούτου Λουκίνο Βισκόντι(1960) πλάι στο νεαρό τότε γόη του ευρωπαϊκού σινεμά Αλεν Ντελόν, αλλά και στο συμπατριώτη της ηθοποιό Σπύρο Φωκά. Το 1968, μετά τη σημαντικότατη θητεία της στο Εθνικό Θέατρο, η Κατίνα Παξινού και ο Αλέξης Μινωτής συγκροτούν δικό τους θίασο που περιοδεύει στο Θέατρο Αυλαία της Θεσσαλονίκης και στο Θέατρο Διάνα της οδού Ιπποκράτους στην Αθήνα. Την περίοδο 1971-1972 ερμηνεύει στο Θέατρο Πάνθεον την τελευταία μεγάλη της επιτυχία, στην παράσταση Μάνα Κουράγιο, του Μπρεχτ. Η αεικίνητη χορογράφος Μαρία Χορς έχει εδώ μια προσωπική μαρτυρία να αφηγηθεί από τη μακρόχρονη συνεργασία μαζί της, την εποχή που ήταν άρρωστη, στο επί σκηνής κύκνειο άσμα της. «Μόλις τελείωσε την παράσταση Μάνα Κουράγιο και βγήκε για να χαιρετίσει το κοινό που χειροκροτούσε, έψαξε με το βλέμμα της ανάμεσα στους συντελεστές τον Μινωτή και αφού τον εντόπισε του είπε: "Δεν ξέχασα τίποτε απόψε, τα είπα όλα"». Ο τελευταίος της ρόλος στον κινηματογράφο ήταν στην ταινία Το νησί της Αφροδίτης, πολύ νωρίτερα απ' ότι στο θέατρο, το 1969.

Ο ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΠΙΣΩ ΑΠΟ ΜΙΑ ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΚΑΙ ΤΙΜΗΜΕΝΗ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΗ ΠΡΟΣΩΠΙΚΟΤΗΤΑ

Η Κατίνα Παξινού, εκτός από τις αξέχαστες ερμηνείες της στο θέατρο και στον
κινηματογράφο, επιδόθηκε σε μεταφράσεις θεατρικών έργων του Ευγένιου Ο' Νιλ και έγραψε τη μουσική για την παράσταση Οιδίπους Τύραννος, του Σοφοκλή, που ανέβασε το Εθνικό Θέατρο σε σκηνοθεσία του Φώτου Πολίτη το1933 και σε σκηνοθεσία του Αλέξη Μινωτή το1952. Παρασημοφορήθηκε με το Χρυσό Ανώτερο Ταξιάρχη Γεωργίου Α' και με τον Ανώτερο Ταξιάρχη της Δυτικής Γερμανίας. Τιμήθηκε ακόμη με τον τίτλο της Αξιωματούχου Γραμμάτων και Τεχνών της Γαλλίας και με το Βραβείο «Ιζαμπέλλα Ντ' Εστέ». Πέρα όμως από τα παράσημα, τις διακρίσεις, τα βραβεία, τα χειροκροτήματα, τα δύσκολα «εύγε» και «μπράβο», η Παξινού υπήρξε ένας άνθρωπος απλός. Το μαγείρεμα, το κέντημα και τα λουλούδια ήταν τα πάθη της, οι σταθερές ασχολίες της. Τα άνθη που καλλιεργούσε μόνη της τώρα τυλίγουν την προτομή της στο Α' Νεκροταφείο Αθηνών. Ερωτήματα ρουτίνας του τύπου «τι θα φάμε;», «πόσους θα καλέσουμε απόψε;», «πριν ή μετά την παράσταση;» γέμιζαν το υπόλοιπο της μέρας της όταν δεν έκανε πρόβες ή δεν έδινε τον καλύτερο της εαυτό στους απαιτητικούς ρόλους με τους οποίους καταπιανόταν και έφερνε πάντα επάξια στο επίπεδο που το όνομα και η τελειομανία της απαιτούσαν. Όπως γράφει ο σύντροφος της ζωής και της τέχνης της -άλλη εμβληματική φυσιογνωμία του θεάτρου μας- Αλέξης Μινωτής: «Η αμεσότητα ήταν το κύριο συστατικό της ιδιοσυγκρασίας της. Τίποτε το Θεωρητικό/Ήταν παντού ολόκληρη, ένα υλοποιημένο πνεύμα στην τελειότητα. Μια αληθινή μορφή γεμάτη, απόλυτα πραγματοποιημένη από στέρεα ψυχωμένα στοιχεία δύναμης, ευαισθησίας και ρυθμικού κάλλους... Ανανεωνόταν με τέτοια ραγδαιότητα, που δεν πρόφταινες να προσδιορίσεις τις πηγές από όπου ανέβλυζε η τόση νεότητα. Λέω και πιστεύω, από την αθωότητα, τη σύμφυτη με τη δημιουργική ιδιοφυΐα, που ίσχυε όχι μόνο στην τέχνη, μα και στη ζωή...».

Ο πατέρας του σουρεαλιστικού κινηματογράφου Λουίς Μπουνιουέλ

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 22-02-2014 07:06:04 pm | από nskarmoutsos

Ο Λουίς Μπουνιουέλ, γεννήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου του 1900, στην Ισπανία. Πατέρας του σουρεαλιστικού κινηματογράφου κι ένας εκ των κορυφαίων σκηνοθετών όλων των εποχών, ο Μπουνιουέλ δε δίστασε μέσα από τα έργα του - που αποτελούν μοναδικές στιγμές στην Ιστορία της 7ης Τέχνης - να ασκήσει δριμεία κριτική στην καθεστηκυία τάξη και στους αντιπροσώπους της. Στο στόχαστρό του καλλιτέχνη βρέθηκαν συχνά πυκνά, το Κράτος, η Εκκλησία αλλά και οι Αστοί (Μπουρζουαζία) της εποχής...

«Ευτυχώς, κάπου ανάμεσα στο τυχαίο και το μυστηριώδες βρίσκεται η φαντασία, το μόνο πράγμα που προστατεύει την ελευθερία μας, παρά το γεγονός ότι οι άνθρωποι προσπαθούν συνέχεια να την περιορίσουν ή να την αφανίσουν ολοσχερώς...» Luis Bunuel

Ο πατέρας του σουρεαλιστικού κινηματογράφου, Λουίς Μπουνιουέλ (Luis Buñuel Portolés), γεννήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 1900, στην Ισπανία. Μεγάλωσε σε μια μικρή επαρχιακή κοινωνία, τόσο κλειστή, παραδοσιακή και θρησκόληπτη, που ο ίδιος την αποκαλούσε «μεσαιωνική». Μέλος ευκατάστατης οικογένειας, έλαβε από νωρίς αυστηρή καθολική μόρφωση. Σύντομα όμως, το ελεύθερο πνεύμα του και ο επαναστατικός του χαρακτήρας τον οδήγησαν σε μια αντίδραση που θα συνεχιζόταν σε όλη του τη ζωή.

Στο πανεπιστήμιο γίνεται φίλος με δύο μεγάλες μορφές της τέχνης, τον ζωγράφο Salvador Dalí και τον ποιητή Federico García Lorca. Το 1929 ήταν χρονιά ορόσημο για τον Buñuel, καθώς, μαζί με τον Dalí, θα γυρίσουν το "Un chien andalou" (Ένας Ανδαλουσιανός Σκύλος). Μία ταινία απόλυτα σοκαριστική για τα ήθη της εποχής, με την οποία γράψανε κινηματογραφική ιστορία. Ο Buñuel χρησιμοποίησε την εμμονή του με τα όνειρα και δημιούργησε ένα συνειρμικό όσο και “βλάσφημο” σύμπαν, κάτι που θα αναπαράγει σχεδόν σε όλες του τις ταινίες.

Ο "Ανδαλουσιανός Σκύλος" (πρωτότυπος τίτλος στα γαλλικά Un chien andalou) είναι μία κινηματογραφική ταινία μικρού μήκους, του σκηνοθέτη Λουίς Μπουνιουέλ σε συνεργασία με τον ζωγράφο Σαλβαδόρ Νταλί. Η ταινία γυρίστηκε το 1929 και αποτελεί ένα μοναδικό δείγμα καθαρής υπερρεαλιστικής έκφρασης στον χώρο της Έβδομης Τέχνης. Βασισμένη σε όνειρα, των Μπουνιουέλ και Νταλί, ο "Ανδαλουσιανός Σκύλος" αποτελεί συρραφή φαινομενικά ασύνδετων, απρόσμενων και αισθητικά προκλητικών σκηνών, οι οποίες έχουν κατά καιρούς ερμηνευτεί ως αλληγορίες, συχνά υπό το πρίσμα των φροϋδικών θεωριών.

Το σενάριο της ταινίας ολοκληρώθηκε σε διάστημα περίπου έξι ημερών, ενώ τα γυρίσματα είχαν διάρκεια περίπου δεκαπέντε ημέρες. Η πρώτη δημόσια προβολή της ταινίας οργανώθηκε στην αίθουσα Ursulines σου Παρίσι, συγκεντρώνοντας διάσημους καλλιτέχνες μεταξύ των οποίων ο ποιητής και σκηνοθέτης Ζαν Κοκτώ, ο μουσικός Ζωρζ Ωρίκ, καθώς και μέλη από την υπερρεαλιστική ομάδα. Στη συνέχεια προβλήθηκε στις κινηματογραφικές αίθουσες για περίπου οκτώ μήνες.

Ο "Ανδαλουσιανός Σκύλος" είναι μία ταινία - μύθος, που άλλαξε τα δεδομένα στον κινηματογράφο. Το θρυλικό γαλλικό περιοδικό κριτικής κινηματογράφου Cahiers du cinema, είχε γράψει χαρακτηριστικά: "Τα δεκαεπτά πιο σοκαριστικά λεπτά στην ιστορία του Κινηματογράφου..."

Η δεύτερη ταινία του Λουίς Μπουνιουέλ είχε τον τίτλο, "L'Âge d'or" (Η Χρυσή Εποχή - 1930) και προκάλεσε ακόμη μεγαλύτερο σκάνδαλο. Ο συντηρητικός Τύπος της εποχής, πολέμησε την ταινία και τελικά η αστυνομία την απαγόρευσε. Μια απαγόρευση που κράτησε πενήντα ολόκληρα χρόνια…συνέχεια

Τζορτζ Ουάσινγκτον

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 22-02-2012 12:17:44 am | Αναδημοσίευση 22-02-2013 | από nskarmoutsos

Ο Τζορτζ Ουάσινγκτον (αγγλ. George Washington) (22 Φεβρουαρίου 1732 – 14 Δεκεμβρίου 1799) ή Γεώργιος Ουάσιγκτον ήταν πρωταγωνιστής του απελευθερωτικού αγώνα των Ηνωμένων Πολιτειών Αμερικής έναντι της Μεγάλης Βρετανίας (1775-1783), ως αρχηγός του Ηπειρωτικού Στρατού και πρώτος Πρόεδρος της χώρας υπό το νεοσυνταχθέν σύνταγμα αυτής.

Ο Τζορτζ Ουάσινγκτον γεννήθηκε στις 22 Φεβρουαρίου 1732 στα κτήματα της οικογενείας του, στο Πόουπς Κρικ στην επαρχία Ουεστμόρλαντ της Βιρτζίνια. Έλαβε μικρή και ακανόνιστη σχολική μόρφωση. Ασχολήθηκε με την τοπογραφία και στα 16 του έγινε επόπτης των κτημάτων του λόρδου Φαίρφαξ. Το 1749 διορίστηκε επίσημος τοπογράφος της επαρχίας Κάλπερερ. Μετά το θάνατο του πατέρα του, Αυγουστίνου, και του αδερφού του, Λώρενς, κληρονόμησε μεγάλη περιουσία.

Το 1752 ονομάστηκε ταγματάρχης της πολιτοφυλακής της Βιρτζίνια και ανέλαβε την εκπαίδευση των ανδρών της περιοχής του. Το 1754 ηγήθηκε μιας εκστρατείας για να διώξει τους Γάλλους από την περιοχή του Οχάιο. Μαζί με Ινδιάνους συμμάχους του, διέλυσε ένα γαλλικό απόσπασμα. Στη συνέχεια κατασκεύασε ένα οχυρό, το Φορτ Νεσέσιτυ, αλλά αναγκάστηκε να παραδοθεί καθώς οι Γάλλοι και οι Ινδιάνοι ήταν αριθμητικά ανώτεροι. Όταν ελευθερώθηκε από τους Γάλλους και επέστρεψε στη Βιρτζίνια δεν θεωρήθηκε υπεύθυνος για την ήττα. Το 1755 συμμετείχε ως επιτελής στην εκστρατευτικό σώμα του στρατηγού Μπράντοκ, το οποίο κατατροπώθηκε από τους Γάλλους στη μάχη της Μονονγκαχέλα. Εκεί ο Ουάσινγκτων αναγνωρίστηκε ως ήρωας καθώς κατάφερε να μαζέψει τα απομεινάρια του στρατού για την υποχώρηση. Γι' αυτό προήχθη σε συνταγματάρχη και ανακυρήχθηκε διοικητής όλων των δυνάμεων της Βιρτζίνια. Το 1758 έλαβε μέρος στην εκστρατεία που κατέλαβε το Φορτ Ντυκέν και έδιωξε τους Γάλλους από την περιοχή.

Ο Ουάσινγκτον είχε μεγαλώσει την περιουσία του μετά το γάμο του με την πλούσια χήρα, Μάρθα Κούστις. Είχε στην κατοχή του πάνω από 50 τ.χλμ. εκτάσεις, ενώ μόνο στο Μάουντ Βέρνον απασχολούσε περισσότερους από 100 σκλάβους. Από το 1759 έως το 1774 εκλεγόταν βουλευτής της Βιρτζίνια. Αρχικά, δεν είχε μεγάλο ρόλο στις διαμαρτυρίες των Αμερικανών εναντία στους Άγγλους και δεν ήταν υπέρ της ανεξαρτησίας. Με τη συνεχή καταπίεση των Άγγλων άρχισε να δραστηριοποιείται στους ηγετικούς κύκλους των αποίκων.

Έτσι, όταν η επανάσταση ξεκίνησε ο Ουάσινγκτον εμφανίστηκε στο Κογκρέσο με πολεμικά δείχνοντας ότι ήταν έτοιμος για πόλεμο. Το 1775 ανέλαβε την αρχιστρατηγία του αμερικάνικου στρατού. Το 1776 κατέλαβε τη Βοστόνη μετά από πολιορκία. Οι Βρετανοί κατάφεραν να καταλάβουν τη Νέα Υόρκη ο Ουάσινγκτον αναγκάστηκε να υποχωρήσει. Στις 25 Δεκεμβρίου 1776 πέρασε τον ποταμό Ντέλαγουερ και πέτυχε σημαντική νίκη στο Τρέντον και αργότερα στο Πρίνστον. Η τακτική του Ουάσινγκτων ήταν να κερδίζει χρόνο για να κουράσει τους Άγγλους και για να πετύχει την υποστήριξη από τους Ευρωπαίους. Το 1777 συνέβαλε στην αποφασιστική νίκη στη Σαρατόγκα που οδήγησε τους Γάλλους να συμμετέχουν ανοιχτά στον πόλεμο. Με τη συμμετοχή των Γάλλων στον πόλεμο η κατάσταση άλλαξε εις βάρος της Βρετανίας. Τελικά, το 1781 ο Βρετανός στρατηγός Τσαρλς Κορνουάλις παρέδωσε το Γιορκτάουν στους Αμερικανούς σηματοδοτώντας έτσι το τέλος του πολέμου. Η συνθήκη του Παρισιού το 1783 αναγνώρισε τις Η.Π.Α. ως ανεξάρτητο κράτος.

Μετά το τέλος του πολέμου το 1783 αποσύρθηκε στις καλλιέργειές του, αλλά επέστρεψε στη δημόσια ζωή στο τέλος της δεκαετίας του 1780, ανήσυχος για την πορεία της ένωσης, για να παρακινήσει και να επιβλέψει την σύνταξη του συντάγματος, το οποίο ισχυροποίησε τους δεσμούς μεταξύ των Πολιτειών δίνοντας στη χώρα ουσιαστικά τη μορφή που έχει σήμερα. Μετά την ψήφιση του συντάγματος εξελέγη δύο φορές στην Προεδρία, λαμβάνοντας το 100% των ψήφων από το εκλεκτορικό σώμα. Αυτός ξεκίνησε την παράδοση που ήθελε τους προέδρους των Η.Π.Α. να μην επιδιώκουν την εκλογή τους για τρίτη θητεία στο αξίωμα, η οποία έγινε επίσημος νόμος μετά το Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Δεν ανήκε σε κόμμα, καθώς οι Εθνοπατέρες των Η.Π.Α. ήλπιζαν πως δεν θα εξελίσσονταν κομματικές παρατάξεις στη χώρα τους, ελπίδες που τελικά αποδείχθηκαν απατηλές, καθώς από τις πρώτες κιόλας εκλογές μετά τον Ουάσινγκτον εμφανίστηκαν κόμματα.

Πηγή: el.wikipedia.org

Μάλκολμ Χ

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 19-05-2011 12:49:55 am | Αναδημοσίευση 19-05-2013 | από nskarmoutsos

Στις 19 Μαΐου 1925 έρχεται στο κόσμο ο Μάλκολμ Χ (Μάλκολμ Λιτλ το πραγματικό του όνομα, Ελ Χάτζι Μαλίκ Ελ Σαμπάζ το μουσουλμανικό του), αμερικανός μουσουλμάνος ηγέτης και υπέρμαχος των ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Έχουν περάσει 46 χρόνια [θαν. 21/2/1965] από τη δολοφονία του Μάλκολμ Χ. Το έργο του, σε αντίθεση ίσως με κάποια βιογραφικά του στοιχεία, είναι σχετικά άγνωστο στην Ελλάδα, αν και από το 2005 κυκλοφορεί (εκδ. Κουκκίδα) η βιογραφία που έγραψε ο Άλεξ Χάλεϊ και πρωτοεκδόθηκε στα μέσα της δεκαετίας του 1960.

Γκέτο, έγκλημα, θρησκεία

Ο Μάλκολμ Χ γεννήθηκε στις 19 Μαΐου 1925, στη Νεμπράσκα, με το όνομα Μάλκολμ Λιτλ. Ο πατέρας του, αιδεσιμότατος Ερλ Λιτλ, αναγκάστηκε να πάρει την οικογένειά του και να φύγει, κυνηγημένος από την Κου Κλουξ Κλαν. Κατέληξαν στο Μίσιγκαν, όπου ο Ερλ Λιτλ δολοφονήθηκε. Το 1941 ο Μάλκολμ Χ πάει στη Νέα Υόρκη, στο Χάρλεμ.

Εκεί, εκείνη την εποχή, ο Μάλκολμ Χ (όπως και κάθε άλλος Μαύρος) έχει μπροστά του δύο επιλογές: υποταγή και προσπάθεια για «ένταξη», με αντάλλαγμα κάποια κακοπληρωμένη δουλειά, ή παρανομία. Ο Μάλκολμ επιλέγει τον δεύτερο δρόμο, ο οποίος το 1946 τον οδηγεί στην καταδίκη σε επτάχρονη φυλάκιση για κλοπή και διάρρηξη.

Στη φυλακή ο Μάλκολμ έρχεται σε επαφή με την οργάνωση Μαύρων μουσουλμάνων «Έθνος του Ισλάμ» και θεωρεί πως αυτό προσφέρει έναν (τον) δρόμο για την απελευθέρωση των Μαύρων στις ΗΠΑ. Το 1952 βγαίνει από τη φυλακή, ενώ την ίδια χρονιά παίρνει το χαρακτηριστικό και συμβολικό επώνυμο Χ· όπως λέει ο ίδιος, «το Χ του μουσουλμάνου συμβόλιζε το αληθινό αφρικανικό οικογενειακό [μου] όνομα […]. Για μένα, το Χ μου αντικατέστησε το όνομα που κάποιος γαλανομάτης διάβολος είχε επιβάλει στους προγόνους μου». Στο πλαίσιο του Έθνους του Ισλάμ, πολλές από τις θέσεις που υποστηρίζει εκείνη την εποχή ο Μάλκολμ Χ είναι αμφιλεγόμενες ή και προβληματικές, ωστόσο σύντομα αναδεικνύεται σε ένα από τα πιο κεντρικά και μαχητικά στελέχη του.

Το 1959 κάνει το πρώτο του ταξίδι στην Αφρική και τη Μέση Ανατολή και τον Σεπτέμβριο του 1960 γίνεται η περίφημη συνάντηση με τον Φιντέλ Κάστρο, στο ξενοδοχείο Τερέσα του Χάρλεμ. Καθώς προχωράει η δεκαετία του ’60, ο Μάλκολμ Χ προσανατολίζεται σε όλο και πιο ριζοσπαστικές θέσεις, που δεν χωράνε εύκολα στην ιδεολογικοπολιτική ακαμψία του Έθνους του Ισλάμ. Αρχίζει να αναπτύσσει έναν αντιαποικιακό λόγο, καταγγέλλοντας τη λεηλασία και την καταπίεση των λαών της Αφρικής, της Ασίας και της Λατινικής Αμερική.

Η πολιτική, ο «Μαύρος εθνικισμός», η βία

Τον Μάρτιο του 1964 ο Μάλκολμ Χ αποχωρεί από το Έθνος του Ισλάμ, τον Απρίλιο και τον Μάιο ταξιδεύει για δεύτερη φορά στην Αφρική και τη Μέση Ανατολή και τον Ιούνιο της ίδιας χρονιάς αρχίζει να συγκροτεί την Οργάνωση Αφρο-Αμερικανικής Ενότητας, η οποία είναι εμφανώς επηρεασμένη από τους απελευθερωτικούς-αντιαποικιακούς αγώνες στην Αφρική εκείνη την εποχή. Σύμφωνα με τα λόγια του, «η ΟΑΑΕ είναι μια μη θρησκευτική ομάδα Μαύρων» (υπογράμμιση Κ.Α.), ενώ σύμφωνα με το πρόγραμμά της «η ΟΑΑΕ απευθύνεται σε όλους τους ανθρώπους αφρικανικής καταγωγής». Ταυτόχρονα, όμως, ο Μάλκολμ Χ αρχίζει να είναι πιο ανοιχτός στις συμμαχίες με τα κινήματα των λευκών και να διατυπώνει κάποιον σκεπτικισμό για τα όρια του «Μαύρου εθνικισμού».

Λέει: «Συνήθιζα να ορίζω τον Μαύρο εθνικισμό ως την ιδέα σύμφωνα με την οποία ο Μαύρος πρέπει να ελέγχει την οικονομία και τα πολιτικά πράγματα της κοινότητάς του. Αλλά όταν τον Μάη βρέθηκα στην Αφρική, στην Γκάνα, συζητούσα με τον πρέσβη της Αλγερίας, έναν επαναστάτη με την κυριολεκτική σημασία της λέξης. Όταν του είπα ότι η οικονομική, κοινωνική και πολιτική μου φιλοσοφία ήταν ο Μαύρος εθνικισμός, με ρώτησε με κάθε ειλικρίνεια: “Μάλιστα. Κι εμένα πού με τοποθετείς;”. Γιατί αυτός ήταν λευκός. Μου είπε ότι, αν εγώ όριζα τον αντικειμενικό σκοπό μου ως τη νίκη του Μαύρου εθνικισμού, τότε, “πού χωρούσε εκείνος;”. Αυτό με υποχρέωσε να σκεφτώ και να επαναξιολογήσω σε μεγάλο βαθμό τον ορισμό που έδινα στον Μαύρο εθνικισμό. […] Και, αν έχετε προσέξει, δεν έχω χρησιμοποιήσει αυτό τον όρο εδώ και αρκετούς μήνες».

Ο Μάλκολμ περιγράφει τον εαυτό του όχι ως Αμερικανό, αλλά «ως ένα από τα θύματα της Αμερικής, ένα από τα θύματα του αμερικανισμού». Έτσι κι αλλιώς, όμως, «για τα 22 εκατομμύρια Μαύρων αφρικανικής καταγωγής που ζουν στην Αμερική, δεν πρόκειται για αμερικανικό όνειρο, αλλά για αμερικανικό εφιάλτη». Αρχίζει να μιλάει για τη θρησκεία με πολύ διαφορετικά λόγια απ’ ό,τι στο παρελθόν: «Καμία θρησκεία δεν θα με κάνει ποτέ να ξεχάσω τις συνθήκες στις οποίες ζει ο λαός μας σε τούτη τη χώρα. Κανένας θεός, καμία θρησκεία, τίποτα απολύτως δεν θα με κάνει να τις ξεχάσω, μέχρι να εξαλειφθούν».

Τον κατηγορούν για υποκινητή της βίας· ο Μάλκολμ Χ απαντάει λέγοντας πράγματα τόσο σύγχρονα και τόσο διαχρονικά: «Πού ακούστηκε μια κοινωνική έκρηξη να γίνεται ευγενικά; Προσπαθείτε να περιορίσετε τον Μαύρο μέσα σε ένα γκέτο και να τον υποβάλετε σε όλες τις άδικες συνθήκες που χωράει ο νους. Όταν όμως φτάσει στο μη παρέκει, θέλετε να ξεσπάσει ευγενικά! Θέλετε να εξεγερθεί σύμφωνα με τους κανόνες του παιχνιδιού που κάποιος άλλος έχει επινοήσει». Και αλλού: «Κάθε φορά που κάποιος υποδουλώνεται ή του στερείται η ελευθερία με οποιονδήποτε τρόπο, τότε αυτός ο άνθρωπος έχει δικαίωμα να καταφύγει σε οποιαδήποτε μέθοδο είναι απαραίτητη ώστε να επανακτήσει την ελευθερία του». Ή, πάλι: «Έρχεται κάποιος σπίτι σου και αν είναι λευκός και θέλει να είναι βάναυσος μαζί σου, εσύ είσαι μη βίαιος, σου βάζει τη θηλιά στο λαιμό κι εσύ είσαι μη βίαιος […] Θα δεχόμουν τη μη βία, αν ήταν συνεπής και λογική. Αν όλοι και πάντα ήμασταν μη βίαιοι. […] Ποτέ όμως δεν θα δεχτώ κανενός είδους μη βία, εκτός κι αν όλος ο κόσμος είναι μη βίαιος. Αν κάνουν την Κου Κλουξ Κλαν να είναι μη βίαιη, θα είμαι μη βίαιος. […] Οι μοναδικοί σε αυτή τη χώρα στους οποίους ζητείται να είναι μη βίαιοι είναι οι Μαύροι».

Το τέλος και η κληρονομιά

Ο Μάλκολμ Χ βρισκόταν υπό τη στενή παρακολούθηση του FBI από το 1953. Η συνεχής ριζοσπαστικοποίηση του λόγου και της πράξης του, η αντιπαράθεση με ολόκληρο το πολιτικό σύστημα των ΗΠΑ (συμπεριλαμβανομένου του Δημοκρατικού Κόμματος), η αμφισβήτηση του αμερικανισμού, η οργή του, τον καθιστούσαν επικίνδυνο. Εξίσου επικίνδυνος ήταν και για το «σχέδιο» του Έθνους του Ισλάμ για μια μαύρη αστική τάξη. Ο Μάλκολμ Χ δολοφονήθηκε καθώς ανέβαινε στο βήμα του Οντιμπόν Μπόλρουμ για να μιλήσει, στις 21 Φεβρουαρίου 1965. Η δολοφονία γίνεται σε μια στιγμή που αποτελεί τομή για τον ίδιο και για το κίνημα. Δράστες, μέλη του Έθνους του Ισλάμ. Από τον θάνατό του όμως ωφελήθηκαν πολλοί. Ο συγγραφέας Τζέιμς Μπάλντουιν δείχνει τους λευκούς δημοσιογράφους και λέει «εσείς το κάνατε».

Ωστόσο, αυτό που άφησε πίσω του ο Μάλκολμ δεν ήταν λιγότερο επικίνδυνο για την καθεστηκυία τάξη. Η οργή ως πολιτική κινητήρια δύναμη, ο αγώνας για αξιοπρέπεια και δικαιοσύνη, η ασυμβίβαστη αντίσταση, η αυτοοργάνωση, η αυτοάμυνα απέναντι στους καταπιεστές, υπήρξαν προτάγματα που σημάδεψαν τους αγώνες των Αφροαμερικανών τις επόμενες δεκαετίες. Άλλωστε, μόλις λίγους μήνες μετά τη δολοφονία του Μάλκολμ, ιδρύθηκε το Κόμμα των Μαύρων Πανθήρων.

Διεθνής Ημέρα Μητρικής Γλώσσας

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 21-02-2014 12:11:36 am | από nskarmoutsos

Στις 21 Φεβρουαρίου εορτάζεται η Διεθνής Hμέρα Μητρικής Γλώσσας που καθιερώθηκε από τη Γενική Συνέλευση της ΟΥΝΕΣΚΟ στις 17 Νοεμβρίου 1999 και επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο από τον Φεβρουάριο του 2000. Σκοπός της είναι η προώθηση της γλωσσικής πολυμορφίας και της πολύγλωσσης εκπαίδευσης καθώς και η διάσωση των ολιγότερο ομιλουμένων γλωσσών.

Αφορμή για την υιοθέτησή της στάθηκε η Σφαγή της Ντάκα στις 21 Φεβρουαρίου 1952, όταν φοιτητές του Ανατολικού Πακιστάν (σημερινού Μπανγκλαντές) ξεσηκώθηκαν, στα πλαίσια του «Γλωσσικού Κινήματος», για να εμποδίσουν την απαγόρευση της γλώσσας τους Μπενγκάλι και την υιοθέτηση της επίσημης γλώσσας του Πακιστάν, Ουρντού. Η αστυνομία έπνιξε τη διαμαρτυρία τους στο αίμα με αποτέλεσμα τουλάχιστον τέσσερις νεκρούς. Η ημέρα ξεκίνησε να γιορτάζεται στο Μπαγκλαντές ως «Ημέρα του Γλωσσικού Κινήματος», για να αναγνωριστεί μετά από την ΟΥΝΕΣΚΟ. Στο Μπαγκλαντές είναι επίσημη αργία.

Από τις περίπου 6.000 γλώσσες που μιλιούνται σήμερα στον κόσμο, οι μισές από αυτές απειλούνται με εξαφάνιση. Πρόκειται για γλώσσες ιθαγενών πληθυσμών χωρίς γραπτή παράδοση και επίσημη αναγνώριση στα κράτη όπου ομιλούνται.

Πηγή: wikipedia

Σαμ Πέκινπα

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 21-02-2012 12:05:37 am | Αναδημοσίευση 21-02-2013 | από nskarmoutsos

Ο Σαμ Πέκινπα (David Samuel "Sam" Peckinpah) (21 Φεβρουαρίου 1925- 28 Δεκεμβρίου 1984) ήταν Αμερικανός σκηνοθέτης και σεναριογράφος. Αποτελούσε μέλος της γενιάς σκηνοθετών που κατά τη δεκαετία του 1960 δεν ακολούθησαν τους παραδοσιακούς κινηματογραφικούς κανόνες, τόσο σε τεχνικό όσο και σε αφηγηματικό επίπεδο. Το 1969 σκηνοθετεί την περίφημη "Άγρια Συμμορία" (The Wild Bunch). Η φήμη του κορυφώνεται, καθώς πλέον θεωρείται ένας από τους κύριους κινηματογραφιστές της δεκαετίας του '70. Η ρεαλιστικότητα των σκηνών δράσης και βίας, καθώς και η επαναπροσέγγιση του γουέστερν σαν κατηγορία με έναν πιο ατίθασο τρόπο αποτέλεσαν τα δύο κύρια χαρακτηριστικά του.

Ο Σαμ Πέκινπα γεννήθηκε στο Φρέσνο της Καλιφόρνια. Μεγάλωσε με όλες τις ανέσεις, μέλος μιας πλούσιας οικογένειας δικηγόρων, δικαστών και πολιτικών. Έπειτα από μια μία μικρή θητεία στο σώμα των πεζοναυτών, αποφάσισε να ακολουθήσει καριέρα στον κινηματογράφο.

Αρχικά έκανε ένα πέρασμα από την τηλεόραση, όπου εργάστηκε ως σεναριογράφος σε κλασικές σειρές όπως το "Gunsmoke". Μετά την επιτυχία της σειράς "Ο Εκδικητής της Ερήμου" ("Ride the High Country", 1962) ο Πέκινπα έγινε πολύ δημοφιλής. Τα πάρτι που οργάνωνε εκείνη την εποχή στο παραθαλάσσιο σπίτι του στο Μαλιμπού άφησαν εποχή. Η πρώτη υψηλού προϋπολογισμού ταινία που ανέλαβε να σκηνοθετήσει ο Πεκίνπα υπήρξε "Η Ταξιαρχία των Εκδικητών" ("Major Dundee", 1965). Εκείνη τη χρονική περίοδο άρχισαν τα προβλήματά του με τα στούντιο, με τα οποία θα ερχόταν συχνά αντιμέτωπος καθ' όλη τη διάρκεια της καριέρας του. Δεν ήταν λίγες οι φορές που ο εξαρτημένος από το αλκοόλ σκηνοθέτης συγκρούστηκε με στενούς συνεργάτες ή φίλους. Οι φήμες για ατίθαση συμπεριφορά κόστισαν στον Πέκινπα τη συμμετοχή του στην ταινία "Ο Χαρτοπαίχτης" ("The Cincinnati Kid", 1965), ενώ τα στούντιο τον έβαλαν για περισσότερο από τρία χρόνια στη μαύρη λίστα.

Το 1969 σκηνοθετεί το "Άγρια Συμμορία", οι κριτικές υπήρξαν ταυτοχρόνως διθυραμβικές και καταδικαστικές. Πολλοί μίλησαν για τον άγριο λυρισμό της, ενώ άλλοι υποστήριξαν ότι πρόκειται για εξύμνηση της βίας. Σε κάθε περίπτωση τότε κέρδισε το παρατσούκλι "Ματωμένος Σαμ". Αν και ο σκηνοθέτης σπάνια πλέον άφηνε το ποτό από τα χέρια του, η δεκαετία του 1970 ήταν η πιο γόνιμη περίοδος της καριέρας του. Έργα εκείνης της περιόδου, όπως το "Αδέσποτα Σκυλιά" ("Straw Dogs", 1971) παραμένουν αμφιλεγόμενα μέχρι και σήμερα.

Πηγή: el.wikipedia.org

Ρόμπερτ Οπενχάιμερ

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 22-04-2014 12:35:23 am | από nskarmoutsos

Ο Ρόμπερτ Οπενχάιμερ (Julius Robert Oppenheimer, 22 Απριλίου 1904 - 18 Φεβρουαρίου 1967) ήταν Αμερικανός θεωρητικός φυσικός, γνωστός κυρίως για τη δουλειά του στην κατασκευή της πρώτης ατομικής βόμβας.

Γεννήθηκε στη Νέα Υόρκη, όπου και μεγάλωσε, από Εβραίους γονείς. Σπούδασε στα πανεπιστήμια του Χάρβαρντ και Καίμπριτζ. Έγινε καθηγητής στο πανεπιστήμιο της Καλιφόρνιας. Ασχολήθηκε με τη κβαντική φυσική των υποατομικών σωματιδίων και τις πυρηνικές αντιδράσεις. Εκτός από τη φυσική τον γοήτευε η φιλοσοφία και η γαλλική φιλολογία, ενώ έμαθε λατινικά, αρχαία ελληνικά και σανσκριτικά.

Έγινε γνωστός για το ρόλο του ως διευθυντής του Σχεδίου Μανχάτταν, την προσπάθεια της κατασκευής του πρώτου πυρηνικού όπλου στο μυστικό εργαστήριο στο Λος Άλαμος στην πολιτεία του Νέου Μεξικού. Ως "πατέρας της ατομικής βόμβας", που είχε ισχύ 18.000 τόνων ΤΝΤ, υποστήριξε την χρησιμοποίησή της, που κατέστρεψε τις ιαπωνικές πόλεις της Χιροσίμα και του Ναγκασάκι στις 6 και 9 Αυγούστου 1945, στην τελική φάση του Β' Παγκοσμίου Πολέμου. Άλλες εργασίες του είχαν σχέση με τη θεωρητική αστρονομία, την κβαντική θεωρία πεδίου και τη φασματοσκοπία.

Μετά τον πόλεμο έγινε επικεφαλής σύμβουλος στη νεοσύστατη Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας των Ηνωμένων Πολιτειών και χρησιμοποίησε τη θέση του για να ασκήσει πιέσεις για τον διεθνή έλεγχο της πυρηνικής ενέργειας και την αποτροπή της διάδοσης των πυρηνικών όπλων και της κούρσας εξοπλισμών με τη Σοβιετική Ένωση. Αφού προκάλεσε την οργή πολλών πολιτικών με τις ειλικρινές απόψεις του κατά τη διάρκεια του δευτέρου Ερυθρού Τρόμου, η διαβάθμιση ασφαλείας του ανακλήθηκε σε μια ακρόαση με πολύ μεγάλη δημοσιότητα το 1954 και ουσιαστικά έχασε την άμεση πολιτική επιρροή του. Συνέχισε να παραδίδει μαθήματα, να γράφει και να εργάζεται στη φυσική. Μια δεκαετία αργότερα, ο Πρόεδρος Τζον Φ. Κένεντι του απένειμε (και ο Λίντον Τζόνσον του έδωσε) το βραβείο Ενρίκο Φέρμι ως χειρονομία της πολιτικής αποκατάστασης.

Πηγή: wikipedia

Αναστάσιος Πολυζωίδης

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 20-02-2015 12:16:54 am | από nskarmoutsos

Ο Αναστάσιος Πολυζωίδης (20 Φεβρουαρίου 1802- 7 Ιουλίου 1873) ήταν Έλληνας πολιτικός, δημοσιογράφος, συγγραφέας και δικαστικός. Είχε εκλεγεί πληρεξούσιος και είχε πάρει θέσεις υπουργού Παιδείας, νομάρχη, μέλους του Αρείου Πάγου και του Συμβουλίου της Επικράτειας στο νεοσύστατο Ελληνικό κράτος.

Γεννήθηκε στο Μελένικο της βορειονατολικής Μακεδονίας (σήμερα χωριό της Βουλγαρίας). Ο πατέρας του Χρήστος ήταν Σερραίος που είχε εγκατασταθεί από μικρός στο Μελένικο, μαζί με τον αδελφό του Λεόντιο. Η μητέρα του ήταν Μελενικιώτισσα. Ο θείος του Αναστάσιου, Λέοντιος υπήρξε μητροπολίτης Μελενίκου (1769 - 1796) και μετέπειτα μητροπολίτης Καισαρείας. Ο Αναστάσιος έμαθε τα πρώτα του γράμματα στο Μελένικο. Σε ηλικία 14 ετών στάλθηκε από τον πατέρα του στις Σέρρες υπό την φροντίδα των εκεί συγγενών του, προκειμένου να φοιτήσει στην Σχολή των Σερρών, όπου την εποχή εκείνη ήταν Σχολάρχης ο Εδεσσαίος λόγιος Μηνάς Μηνωίδης. Σε ηλικία 16 ετών πέθανε ο πατέρας του και με τη βοήθεια οικογενειακών φίλων στάλθηκε για σπουδές (νομικά, ιστορία και κοινωνικές επιστήμες) στη Βιέννη, το 1817. Το 1821 βρέθηκε στο Βερολίνο, όπου εγγράφηκε στο εκεί πανεπιστήμιο προκειμένου να συνεχίσει τις σπουδές του.  Με την έκρηξη της επανάστασης διέκοψε τις σπουδές του και επέστρεψε στην Ελλάδα. Μετά από περιπέτεια βρέθηκε στην Τεργέστη απ' όπου μαζί με Ευρωπαίους Φιλέλληνες πέρασε στο Μεσολόγγι. Στο Μεσολόγγι συνεργάστηκε με τον Αλέξανδρο Μαυροκορδάτο, ασπάστηκε τις πολιτικές του αντιλήψεις και έγινε γραμματέας του εκτελεστικού. Αναφέρεται ότι έλαβε μέρος στην Α' Εθνοσυνέλευση της Επιδαύρου (αν και αυτό δεν επιβεβαιώνεται από τα Πρακτικά). Ήταν ο κύριος συντάκτης (συμμετείχε και ο Αλέξανδρος Μαυροκορδάτος) της Διακήρυξης της Ανεξαρτησίας της Ελλάδος, η οποία συμπεριλήφθηκε αυτούσια στο Προσωρινόν Πολίτευμα της Ελλάδος, που ήταν και το πρώτο σύνταγμα της πολιτείας.

Επιστολή του της 3ης Σεπτεμβρίου 1824 βρίσκεται στο αρχείο του Σπυρίδωνος Τρικούπη. Το 1827 εκλέγεται πληρεξούσιος στην Εθνοσυνέλευση της Τροιζήνας ενώ τον Οκτώβριο του ίδιου έτους αναχωρεί για το Παρίσι με σκοπό την ολοκλήρωση των σπουδών του.

Επιστρέφοντας από τη Γαλλία, ο Πολυζωίδης πολέμησε την διακυβέρνηση του Καποδίστρια εκδίδοντας στην Ύδρα την εφημερίδα «Απόλλων» η οποία και διώχθηκε. Η αρθρογραφία του ήταν πάντα ορμητική και μεστή επιχειρημάτων. Το 1832 διορίστηκε από την Αντιβασιλεία πρόεδρος του πενταμελούς δικαστηρίου του Ναυπλίου που δίκαζε τους Κολοκοτρώνη, Πλαπούτα κ.ά. Ο Πολυζωίδης τότε μαζί με τον Γεώργιο Τερτσέτη, γνωρίζοντας πολύ καλά την αθωότητα των κατηγορουμένων, αρνήθηκε να υπογράψει την απόφαση καταδίκης τους σε θάνατο για εσχάτη προδοσία. Η κίνησή του προκάλεσε τη φυλάκιση και την άγρια κακοποίησή του από την Αντιβασιλεία. Αναμφίβολα η άρνησή του να αποδεχτεί την κρατική παρέμβαση στα της δικαιοσύνης ήταν ενδεικτική της ακεραιότητας του χαρακτήρα του.

Με την ενηλικίωση του Όθωνα αποκαταστάθηκε και διορίστηκε αντιπρόεδρος του Αρείου Πάγου και σύμβουλος επικρατείας. Το 1837 διορίστηκε υπουργός Παιδείας και Εσωτερικών. Ως υπουργός Παιδείας συνέβαλε καταλυτικά στη θεμελίωση του Εθνικού Πανεπιστημίου, ενώ από τη θέση του υπουργού Εσωτερικών αγωνίστηκε για την ελευθερία του λόγου. Το 1862 διορίστηκε νομάρχης Αττικοβοιωτίας.

Ο Πολυζωίδης ήταν ο πρώτος που χρησιμοποίησε, σε ομιλία του στο Ναύπλιο, τον όρο ιερή πόλη για το Μεσολόγγι, όρος που από τότε καθιερώθηκε.

Πέθανε το 1873 στην Αθήνα.

Πηγή: wikipedia

Βασίλης Λογοθετίδης

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 20-02-2012 12:05:04 am | Αναδημοσίευση 20-02-2013 | από nskarmoutsos

Ο Βασίλης Λογοθετίδης ήταν Έλληνας κωμικός ηθοποιός του θεάτρου και του κινηματογράφου. Το πραγματικό του ονοματεπώνυμο ήταν Βασίλης Ταυλαρίδης. Καθιέρωσε το επίθετο Λογοθετίδης με το ντεμπούτο του στο θέατρο το 1919. Γεννήθηκε το 1898 στο Μυριόφυτο, ένα χωριό της ανατολικής Θράκης. Σε νηπιακή ηλικία εγκαταστάθηκε μαζί με τους γονείς του στην Κωνσταντινούπολη. Το 1915 αποφοίτησε από το περίφημο Ζωγράφειο γυμνάσιο της Πόλης και λίγο αργότερα άρχισε τις πρώτες ερασιτεχνικές εμφανίσεις στην σκηνή.
Από τα πρώτα νεανικά του χρόνια ασχολήθηκε με το θέατρο και ιδιαίτερα με την κωμωδία, που υπήρξε και η μεγάλη του αγάπη. Έδωσε προτεραιότητα στο ανέβασμα έργων Ελλήνων συγγραφέων και έπλασε δεκάδες ρόλους χαρακτηριστικών τύπων της Ελληνικής αστικής ζωής.
Το 1918, έχοντας κάνει ήδη τον δεύτερο γάμο του (!), έρχεται στην Αθήνα και την επόμενη χρονιά εντάσσεται στο δυναμικό του Θιάσου της Μαρίκας Κοτοπούλη. Εκεί έμεινε 27 ολόκληρα χρόνια και καθιερώθηκε ως ένας από τους βασικότερους κωμικούς πρωταγωνιστές του θιάσου.
Την περίοδο 1934-1935 έφυγε από τη μόνιμη στέγη του και συνεργάστηκε με τον θίασο των Κ. Μουσούρη - Α. Θεοδωρίδου σε 3 έργα. Το 1936 επέστρεψε ως καλλιτεχνικός διευθυντής. Σταθμός στην καριέρα του υπήρξε η παράσταση Οι Γερμανοί Ξανάρχονται, η οποία σημείωσε τεράστια επιτυχία και αποτέλεσε την αφορμή για να πάρει την απόφαση να ανεξαρτητοποιηθεί και να γίνει θιασάρχης (1947).
Το δεύτερο μέρος της μεγάλης του θεατρικής πορείας κράτησε 13 χρόνια, ξεκινώντας με το έργο Ένας Ήρως με Παντούφλες. Το μοναδικό υποκριτικό ταλέντο του αποτυπώθηκε σε 11 κινηματογραφικές ταινίες.
Η πρώτη του κινηματογραφική εμφάνιση έγινε το 1933 στην ταινία Ο κακός δρόμος σε σκηνοθεσία του Τούρκου σκηνοθέτη Ερτογρούλ Μουσχίν. Ήταν ένα κοινωνικό δράμα βασισμένο σε μία νουβέλα του Γρηγορίου Ξενόπουλου και έπαιξε στο πλάι της μεγάλης Μαρίκας Κοτοπούλη.
Οι υπόλοιπες 10 εμφανίσεις, που ήταν διασκευές των μεγάλων θεατρικών του επιτυχιών, ήταν το διάστημα 1948 - 1958. Στις ταινίες του δημιούργησε μοναδικά τον τύπο του μικροστού Έλληνα που βρίσκεται αντιμέτωπος με το κοινωνικό περιβάλλον.
Τιμήθηκε από την Πολιτεία με τον Χρυσό Σταυρό του Φοίνικος. Σύζυγος του υπήρξε το κινηματογραφικό του δίδυμο, Ίλυα Λιβυκού. Πέθανε από καρκίνο στις 20 Φεβρουαρίου του 1960.
Χαρακτηριστικές ταινίες του:
Οι Γερμανοί Ξανάρχονται, Ένα Βότσαλο στη Λίμνη, Σάντα Τσικίτα, Ούτε Γάτα Ούτε Ζημια, Κάλπικη Λίρα, Ο Ζηλιαρόγατος.
Πηγές: Δίτομη Εγκυκλοπαίδεια Ελληνικός Κινηματογράφος 2005 Ελληνικά Γράμματα ISBN: 9604067761, Multimedia CD-ROM Ελληνικός Κινηματογράφος 1997 ΕΘΝΟDATA.

Προηγούμενες αναρτήσεις