Παράλιο Άστρος
logo: Το Άστρος της Θαλάσσης
Αναζήτηση Go

Σπύρος Σκούρας: ο πρώην πρόεδρος της 20th Century Fox

Κατηγορία Πρόσωπα | Αναρτήθηκε 28-01-2012 12:37:37 pm | Αναδημοσίευση 28-03-2013 | από nskarmoutsos

Ο Σπύρος Π. Σκούρας (28 Μαρτίου, 1893 – 16 Αυγούστου, 1971) ήταν ένας Αμερικανός, Ελληνικής καταγωγής, διευθυντικό στέλεχος σε κινηματογραφικές εταιρείες και πρόεδρος της 20th Century Fox από το 1942 έως και το 1962. Η προφορά του στα αγγλικά, όντας μετανάστης στην Αμερική από την Ελλάδα, ήταν τόσο διαβόητη ώστε ο Μπομπ Χόουπ είχε πει κάποτε "Ο Σπύρος είναι εδώ (σ.σ. στην Αμερική) 20 χρόνια αλλά ακούγεται σαν να έρχεται την επόμενη εβδομάδα". Ο Σκούρας στη μακρόχρονη καριέρα του επέβλεψε την παραγωγή ταινιών όπως η μυθική Κλεοπάτρα του 1963 αλλά και τη δημιουργία του οικιστικού συγκροτήματος Century City στο Λος Άντζελες της Καλιφόρνια.

Γεννημένος στο Σκουροχώρι Ηλείας, ο Σπύρος μαζί με τα αδέρφια του Κάρολο και Γεώργιο έφθασαν στο Σεντ Λιούις του Μισούρι το 1910. Ήταν 3 από τα 10 παιδιά της οικογένειας ενός φτωχού βοσκού που κατάφεραν σε λίγα χρόνια να αναρριχηθούν στις διευθυντικές θέσεις των μεγαλύτερων στούντιο του Χόλυγουντ.

Ξεκίνησαν να δουλεύουν σαν σερβιτόροι και μπάρμεν σε ξενοδοχεία και ζώντας με στερήσεις κατάφεραν να μαζέψουν μέχρι το 1914 οικονομίες 3,500 δολαρίων τις οποίες επένδυσαν από κοινού με δυο ακόμα Έλληνες στην κατασκευή ενός κινηματογράφου. Τον ονόμασαν "Olympia" και σε λίγο καιρό ακολούθησαν οι εξαγορές και άλλων αιθουσών μέχρι του σημείου που είχαν στην κατοχή τους όλους τους κινηματογράφους του Σαντ Λιούις. Το όνειρο τους για την κατασκευή ενός παγκοσμίου κλάσεως κτιριακού συγκροτήματος με κινηματογράφους υλοποιήθηκε με την κατασκευή του "Ambassador", μια επένδυση 5,5 εκατομμυρίων δολαρίων, το 1926. Το 1929 πούλησαν την αλυσίδα των κινηματογράφων στη Warner Bros. για να καταλάβουν διευθυντικές θέσεις σε κινηματογραφικές εταιρείες.

Το 1932 οι αδελφοί Σκούρα είχαν τη διεύθυνση 500 και πλέον αιθουσών της αλυσίδας Fox-West Coast. Ο Σπύρος βοήθησε στην συγχώνευση της Fox με τη 20th Century το 1935 και ανέλαβε τα ηνία του νέου στούντιο το 1942. Στη διάρκεια της 20ετούς θητείας του προσπάθησε να σώσει την παραπαίουσα βιομηχανία του κινηματογράφου από την επέλαση της τηλεόρασης. Το μότο της 20th Century Fox "Movies are Better than Ever" (οι Ταινίες είναι Καλύτερες από Ποτέ) απέκτησε σάρκα και οστά όταν ο Σπύρος Σκούρας παρουσίασε το σύστημα ευρείας εικόνας Σινεμασκόπ στην πρωτοποριακή για την εποχή της ταινία Ο Χιτών. Το νέο σύστημα εικόνας θεωρήθηκε από πολλούς σαν το φιλί της ζωής στο σινεμά και ένα σημαντικότατο όπλο στη μάχη με την τηλεόραση.

Η αποπομπή του από την προεδρία της εταιρείας έγινε ύστερα από τους οικονομικούς κλυδωνισμούς που προκάλεσε η παταγώδης αποτυχία της ταινίας Κλεοπάτρα. Έμεινε στην εταιρία σαν πρόεδρος του διοικητικού συμβουλίου, αλλά με μειωμένες αρμοδιότητες, μέχρι το 1969. Πέθανε από καρδιακή προσβολή το 1971 σε ηλικία 78 ετών…συνέχεια

Βαγγέλης Κούκλης

Η Παναγία των βράχων

Κατηγορία Παράξενα | Αναρτήθηκε 23-09-2016 09:17:59 am | από nskarmoutsos

«Ενα» με τα κατακόρυφα βράχια των Αγράφων, η Μονή Πελεκητής (ανοιχτή καθημερινά 10.30-16.00) ξεπροβάλλει στα 1400 μ. υψόμετρο, 1 χλμ. ΒΔ του χωριού Καρίτσα, προσφέροντας ανεμπόδιστη θέα στη λίμνη Πλαστήρα.

Το σπουδαίο μεταβυζαντινό μνημείο αποτελεί μία από τις πιο εντυπωσιακές μονές της Καρδίτσας και, σύμφωνα με τον θρύλο, «πελεκήθηκε» στη συγκεκριμένη τοποθεσία με ξύλινα εργαλεία μετά από υπόδειξη της Παναγίας.

Λόγω, λοιπόν, μιας μικροσκοπικής θαυματουργής εικόνας, τον 15ο αι., το πρώην κάστρο μετετράπη σε μοναστήρι και, σύμφωνα με την παράδοση, ως κτήτοράς της φέρεται ο οσιομάρτυρας Δαμιανός.

Στα σπηλαιώδη ενδότερά της αποκαλύπτει δύο κατάγραφους ναούς ενώ, στους υπόλοιπους χώρους, ξεχωρίζουν οι καταπακτές διαφυγής, το κρυφό σχολειό, τα πατήματα της Παναγίας κ.ά. Από το 2012 δεν φιλοξενεί αδελφότητα, παρ’ όλα αυτά λειτουργείται -πέρα από τις μεγάλες γιορτές- κάθε εβδομάδα κατά τους καλοκαιρινούς μήνες.

Πηγή: ethnos.gr

Μονή Φιλοσόφου

Κατηγορία Θρησκευτικά μνημεία Αρκαδίας | Αναρτήθηκε 11-06-2015 09:54:56 am | από nskarmoutsos

Η Μονή Φιλοσόφου βρίσκεται στην χαράδρα του ποταμού Λούσιου, νότια της Δημητσάνας. Είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Είναι χτισμένη στη δυτική πλευρά του φαραγγιού  του Λούσιου, νότιοδυτικά της Δημητσάνας και μιάμιση ώρα με τα πόδια από αυτή  (86 χλμ. από Τρίπολη). Αποτελείται από δύο μοναστηριακά συγκροτήματα , από την παλαιά και από την νέα Μονή, οι οποίες βρίσκονται σε μικρή απόσταση μεταξύ τους.

Η παλαιά Μονή Φιλοσόφου είναι η πιο ιστορική και παλαιά μονή της Αρκαδίας (10ος αιώνας) και από τα παλαιότερα βυζαντινά μνημεία της Ελλάδας. Σύμφωνα με την παράδοση, ιδρύθηκε το 963 από τον Ιωάννη Λαμπαρδόπουλο, τον επονομαζόμενο "φιλόσοφο", γραμματέα του αυτοκράτορα Νικηφόρου Φωκά. Από την επωνυμία αυτή του ιδρυτού πήρε η Μονή το όνομά της.

Η παλαιά Μονή βρίσκεται μέσα σε άγρια και μεγαλοπρεπή χαράδρα και 200 μέτρα πάνω από την κοίτη του ποταμού Λούσιου, στο κοίλωμα ενός ψηλού και απότομου βράχου. Εκτείνεται σε μία στενή και επιμήκη κοιλότητα. Σώζεται ακέραια και αποτελεί θαυμαστό δείγμα βυζαντινής αρχιτεκτονικής του 10ου αιώνα με αξιόλογες τοιχογραφίες. Έχει απλή λιθοδομή και στην εξωτερική της εμφάνιση δημιουργεί την εντύπωση ενός στερεού αρχιτεκτονικού χτίσματος χωρίς ιδιαίτερη χάρη. Στη θέση αυτή σώζονται σήμερα ο βυζαντινός ναός (Καθολικό), πραγματικό αριστούργημα αρχιτεκτονικής. Είναι ναός εγγεγραμμένος τετράστηλος σταυροειδής με οκτάπλευρο τρούλο. Ο ναός εκοσμείτο  από τοιχογραφίες  εξαιρετικής τέχνης, από τις οποίες σήμερα σώζονται μόνον σπαράγματα. Σώζονται επίσης ερείπια κελλιών και άλλων κτισμάτων, το εξωτερικό προστατευτικό τείχος - κτισμένο μετά την Άλωση - ερείπια δύο πυργίσκων πάνω από τη μονή στο βράχο, αγωγός νερού που τροφοδοτούσε τη Μονή με νερό από πηγή, και μια στέρνα.

Η μονή είναι γνωστή σαν "Κρυφό Σχολειό", γιατί σύμφωνα με την παράδοση λειτουργούσε εκεί στα χρόνια της Τουρκοκρατίας σχολείο που αργότερα εξελίχθηκε - στη Νέα Μονή - σε σημαντική ιερατική σχολή. Η Μονή γνώρισε μεγάλη άνθηση τον 17ο αι. οπότε και κτίσθηκε η Νέα Μονή, χωρίς όμως να εγκαταλειφθεί η παλαιά.

Η νέα Μονή Φιλοσόφου ιδρύθηκε τον 17ο αιώνα (1691) σε απόσταση τετρακοσίων περίπου μέτρων από την παλαιά Μονή και σε ομαλώτερη θέση. Η παλαιά μονή δεν εγκαταλείφτηκε. Εκτός από τον Καθολικό, κτίσθηκαν και αρκετά κελλιά. Το καθολικό της κτίστηκε το 1661 με πρωτοβουλία των πατέρων της παλαιάς Μονής από Βορειοηπειρώτες μαστόρους, με πρωτομάστορα τον Γιώργο Αρβανίτη. Είναι μικρό και τετράγωνο κομψό οικοδόμημα με οκτάπλευρο τρούλο και τέσσερα μονόλοβα παράθυρα. Εσωτερικά ο τρούλος στηρίζεται σε τέσσερις καμάρες που ακουμπούν σε κολόνες. Το εσωτερικό της είναι ζωγραφισμένο με τοιχογραφίες, οι οποίες αποτελούν ένα σημαντικό ζωγραφικό σύνολο. Το τέμπλο είναι ξυλόγλυπτο με εξαιρετική διακόσμηση και φέρει εικόνες κρητικής τεχνοτροπίας που αποδίδονται στο ζωγράφο Βίκτωρα (1663). Ο ναός αγιογραφήθηκε το 1693 με δαπάνη του "Μαυραηδή-πασά Φαρμάκη " από τη Στεμνίτσα, ο οποίος είχε εξισλαμισθεί, αλλά επανήλθε στο Χριστιανισμό επί Ενετοκρατίας. Απεικόνιση του χορηγού υπάρχει στη δυτική πλευρά του ναού (υπό τη μορφή τυπικού Ανατολίτη με βλοσυρό ύφος, πολυτελές ένδυμα και κομπολόι) δίπλα στην αγία Ελένη. Μεταξύ των αγιογραφιών ξεχωρίζουν οι εξαιρετκής τέχνης βυζαντινές μορφές των αγίων Πέτρου και Παύλου, όπως και μορφές διαφόρων αγίων. Την εξωτερική τοιχοποιία του ναού κοσμούν οδοντοτές ταινίες, εντοιχισμένα ανάγλυφα και πήλινα πιάτα από τη Μ. Ασία. Πάνω από την είσοδο υπάρχει ωραίο καμπαναριό από πωρόλιθο. Στο προαύλιο βρίσκονται σε διαφορετικά επίπεδα το κτίριο των κελλιών, το οστεοφυλάκιο και μια βρύση.

Από τα μέσα του 17ου λειτουργούσε στη Νέα Μονή  η "Σχολή της Δημητσάνας", σχολή Γορτυνίων κληρικών, από τις πλέον σημαντικές ιερατικές σχολές στην Τουρκοκρατία. Ανέδειξε πλήθος δασκάλων, ιερέων, ιεροκηρύκων, μοναχών, ανωτέρων κληρικών, καθώς και ηγετικές μορφές της Εκκλησίας. Προσέφερε τέσσερις πατριάρχες Ιεροσολύμων, δύο Οικομενικούς Πατριάρχες, πολλούς ανώτατους εκκλησιαστικούς άνδρες (Γρηγόριος ο Ε΄, Παλαιών Πατρών Γερμανός), συνολικά 80 μητροπολίτες και επτά πατριάρχες. Η Μονή υπήρξε κέντρο πνευματικής αντίστασης στα χρόνια της Τουρκοκρατίας. Το 1764 η σχολή διαλύθηκε και μεταφέρθηκε στη Δημητσάνα που πήρε τη σκυτάλη της πνευματικής της δραστηριότητας. Η Μονή συνέχισε να λειτουργεί μέχρι το 1834, οπότε και διαλύθηκε με απόφαση της Βαυαρικής Αντιβασιλείας.

Από τη Νεα Μονή σήμερα σώζεται ο ωραίος ναός της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, ο οποίος διασώζει πολλές αγιογραφίες του 17ου αιώνα, εξαιρετικής τέχνης, καθώς και ο ξενώνας, ο οποίος είχε υποστεί κατά καιρούς πολλές επισκευές. Ας σημειωθεί, ότι από το έτος 1992 η μονή άρχισε να ανακαινίζεται ριζικά, με την επίβλεψη του Υπουργείου Πολιτισμου. Σήμερα η νέα Μονή, σε μεγάλο βαθμό ανακαινισμένη, λειτουργεί μαζί με την παλαιά μονή σαν μετόχι της Μονής Τιμίου Προδρόμου.

Η νέα Μονή συνδέται με την Παλαιά με συντηρημένο μονοπάτι, το οποίο στη συνέχεια κατευθύνεται προς τη Μονή Τιμίου Προδρόμου. Οδική πρόσβαση στη Νέα Μονή υπάρχει από το χωριό Μάρκος κοντά στη Ζάτουνα, από τη Δημητσάνα μέσω Παλαιοχωρίου και από το Ελληνικό.

Πηγή: arcadia.ceid.upatras.gr

Μονή Μπούρα Λεονταρίου

Κατηγορία Θρησκευτικά μνημεία Αρκαδίας | Αναρτήθηκε 26-06-2015 10:22:40 am | από nskarmoutsos

Η μονή Μπούρα βρίσκεται κοντά στο χωριό Λεοντάρι (εδώ 6 χιλ), δίπλα από τον αμαξιτό δρόμο Λεονταρίου-Σπάρτης. Είναι κτισμένη σε κατάφυτο λόφο, 4 χιλ. από το χωριό Φαλαισία και είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου.

Αν και δεν είναι γνωστή η ακριβής χρονολογία κατασκευής της μονής, πιθανολογείται ότι χτίστηκε στα μέσα του 12ου αιώνα.  Από τότε ήταν  ανδρική μονή. Τα προεπαναστατικά χρόνια, όπως και την περίοδο της επανάστασης του 21 υπήρξε λίκνο του αγώνα για την απελευθέρωση. Ο "Πύργος", ένα κτίσμα της Μονής ύψους 10 μέτρων, αποτελεί   με τις πολεμίστρες του μαρτυρία της αντίστασης των μοναχών κατά των Τούρκων.

Στην επανάσταση του 1770 η μονή λεηλατήθηκε από Τουρκαλβανούς οι οποίοι σκότωσαν όλους τους μοναχούς και κατέστρεψαν τις τοιχογραφίες. Αργότερα, κατά την επιδρομή τυ Ιμπραήμ, οι μοναχοί πρόβαλαν γενναία αντίσταση κατά των Τουρκοαιγυπτίων, μέχρι που σκοτώθηκαν όλοι.

Το 1932 η Μονή προσαρτήθηκε στη Μονή του Τιμίου Προδρόμου και έκλεισε. Το 1934 ξανάνοιξε με λίγες μοναχές που ήλθαν από την κοντινή Μονή Αμπελακίου. Το 1952 η περιουσία της παραχωρήθηκε στους ακτήμονες της Φαλαισίας και από τότε άρχιζε παρακμάζει. Το 1984 εγκαταστάθηκε μια ομάδα από μοναχές οι οποίες σε διάστημα 15 χρόνων συντήρησαν και αναμόρφωσαν τη Μονή, αναπαλαιώνοντας τα παλια της κτίσματα και δημιουργώντας νέα φροντισμένα κτίσματα. Ανάμεσα στα τελευταία είναι η ωραία εκκλησία του Αγίου Αλεξίου, οι Ναοί των Αγίων Αναργύρων, Ραφαήλ, Νικολάου και Ειρήνης και το διώροφο κτήριο που στεγάζει τα κελιά, διάφορα εργαστήρια, τη βιβλιοθήκη και άλλους χώρους.    

Η Μονή εορτάζει στις 23 Αυγούστου.

Πηγή: arcadia.ceid.upatras.gr

Μονή Γοργοεπηκόου Νεστάνης

Κατηγορία Θρησκευτικά μνημεία | Αναρτήθηκε 06-06-2015 09:54:33 am | από nskarmoutsos

Η σημερινή Νεστάνη είναι ένα μεγαλοχώρι της επαρχίας της Μαντινείας και πήρε το όνομα της αρχαίας Νεστάνης μόλις το 1927.

ΓΕΩΓΡΑΦΙΚΗ ΘΕΣΗ

Η μονή βρίσκεται στα ανατολικά/νοτιοανατολικά του χωριού Νεστάνη, σε υψόμετρο980 μ., επάνω στο βουνό Γουλάς (1.160 μ.), το οποίο έχει ημικωνικό σχήμα, καθώς οι πλαγιές του στενεύουν απότομα προς την κορυφή. Απέχει περί τα15 χλμ.από την Τρίπολη. Το μοναστήρι της Γοργοεπηκόου επιβάλλεται στο φυσικό τοπίο της περιοχής. Πανύψηλες οροσειρές πλαισιώνουν την περιοχή της Νεστάνης – Κτενιάς , Αρτεμίσιο, Λύρκειο- στα ανατολικά, το Μαίναλο στα δυτικά και ανάμεσα τους η έκταση της αρχαίας Μαντινείας. «Μαντινέη ερατεινή» αποκαλεί την Μαντινεία ο Όμηρος.

Η κώμη της Νεστάνης βρίσκεται χαμηλά σε επίπεδο μέρος στην κατωφέρεια του πρανούς, ενώ ο δρόμος προς το μοναστήρι είναι ανηφορικός. Ο επισκέπτης εισέρχεται στη μονή από δύο εισόδους: Στα δυτικά ανεβαίνοντας υπάρχει επιβλητική νεότερη πέτρινη σκάλα, η οποία καταλήγει στην τοξωτή θύρα των αποθηκών και των σταύλων. Η δεύτερη είσοδος βρίσκεται στα νότια του μοναστηριού. Ο χώρος περιμετρικά του ορθογώνιου κτιριακού συγκροτήματος είναι ελεύθερος. Τα κτίσματα, αν και έχουν υποστεί μεταβολές και διαρρυθμίσεις, παραμένουν διώροφα. Οι άνω όροφοι, ως επί το πλείστον, χρησιμοποιούνται ως κελιά ή ξενώνες και τα ισόγεια με τα χαγιάτια τους ως αποθήκες.

Ο στρατηγικής σημασίας χώρος του Γουλά είχε φιλοξενήσει κτίσματα, ασκητήρια και εκκλησίδια διάσπαρτα μέσα στις σπηλαιώδεις πτυχές του. Στα ανατολικά της μονής,  στους πρόποδες του Γουλά, οι Βυζαντινοί έκτισαν ένα ναό προς τιμήν της Αναλήψεως του Χριστού. Βρίσκεται εντός του φυσικού σπηλαίου και είναι πλέον ερειπωμένος. Έχουν εντοπιστεί κατάλοιπα κτισμάτων και οχυρώσεως στον αυχένα του απότομου όρους, ένδειξη προϋπάρχοντος οικισμού.

Ο  ναός της Αναλήψεως του Γουλά εισχωρεί στο σπήλαιο και έχει προέκταση προς τα δυτικά. Η προσπέλαση είναι πολύ δύσκολη. Σήμερα σώζεται η ανατολική ημικυκλική κόγχη και η αρχή του νότιου τοίχου, ενώ η βόρεια πλευρά είχε λαξευτεί στο φυσικό βράχο, ο οποίος και παρείχε σπηλαιώδη επικάλυψη του ναού. Για να στηριχθεί η προς τα δυτικά επέκταση είχε κατασκευασθεί αναλημματικός τοίχος, επί του οποίου διακρίνονται ξυλόδεσμοι από κέδρο. Ο ναός ήταν κατάγραφος με τοιχογραφίες εκ των οποίων σώζονται κάποια ακέραια τμήματα.

ΟΝΟΜΑΣΙΑ

Η σημερινή Νεστάνη είναι ένα μεγαλοχώρι της επαρχίας της Μαντινείας και πήρε το όνομα της αρχαίας Νεστάνης μόλις το 1927. Ως τότε λεγόταν Τσιπιανά από το βυζαντινό τοπωνύμιο, όπως ονομαζόταν και το ομώνυμο κάστρο, το κτισμένο πάνω στο Γουλά.

 Στο πρανές απόκρημνου και αγέρωχου βράχου, ο οποίος δεσπόζει των γύρω παραφυάδων του Μαινάλου που κλείουν το περίφημο «αργόν πεδίον», υψώνεται το ιστορικό μοναστήρι της Παναγίας της Γοργοεπηκόου.

Η προσωνυμία Γοργοεπήκοος προέρχεται από την πίστη των χριστιανών ότι η Παναγία εισακούει γοργά (αμέσως) τις προσευχές των πιστών. Η ετέρα προσωνυμία της Παναγίας των «Τσιπιανών ή Τσιπιανίτισσας» είναι τοπωνυμική και προέρχεται από την ονομασία του τόπου όπου  βρίσκεται, τα Τσηπιανά ή Κηπιανά. Υποστηρίζεται από τους Ντ. Αντωνακάτου – Τ. Μαύρο ότι τα Κοπιάνε υπήρξαν βυζαντινός οικισμός, ο οποίος αναπτύχθηκε κάτω και πέριξ του εκεί κάστρου, το οποίο και διατηρήθηκε μέχρι την εποχή της Τουρκοκρατίας. Από τα Κοπιάνε και λόγω τσιτακισμού ή παραφθοράς της λέξης προήλθε η λέξη «Τσαπιών». Ο Fougeres  το ετυμολογεί από την αλβανική λέξη Tsip=τσίπουρο, ο Ρηγόπουλος πάλι από το αλβανικό Tsep=κέρατο, αιχμηρό. Το  κάστρο Κηπιανά αναφέρεται στο Αραγωνικό Χρονικό του Μορέως (1393). Αναφέρεται αργότερα το 1467 σαν ερειπωμένο «R.ZIPIANA» στον πίνακα των κάστρων του Μοριά, από τον Stephano Magno.

Πηγή: immk.gr

Μονή Παναγίας Κανδύλας

Κατηγορία Θρησκευτικά μνημεία | Αναρτήθηκε 09-06-2015 09:40:40 am | από nskarmoutsos

Σφηνωμένη μέσα στη σπηλιά ενός αγέρωχου βράχου, η Μονή της Κανδήλας δεσπόζει μεγαλόπρεπη πάνω από την πανάρχαιη μνήμη του Ορχομενού. Μπροστά της απλώνεται η πεδιάδα της Κανδήλας και του Λεβιδίου ως τη δύση και τις βορινές προεκτάσεις του Μαινάλου. Η Κανδήλα βρίσκεται στο βορειοανατολικό άκρο της Αρκαδίας, απέχοντας 38 χλμ. από την Τρίπολη και 15 χλμ. από το Λεβίδι.

Γύρω από το βράχο βρίσκεται το «Αργόν Πεδίον» των αρχαίων. Τοπίο ήρεμο, το οποίο σχηματίζεται στη στενή κοιλάδα του Ορχομενού, ανάμεσα στα Αρκαδικά όρη, Ολίγυρτο και Τραχύ. Η ονομασία «Αργόν Πεδίον» οφείλεται στην αδυναμία καλλιέργειας της περιοχής.  Εκεί συγκεντρώνονταν τα όμβρια ύδατα χωρίς να έχουν τη δυνατότητα διεξόδου, με αποτέλεσμα η πεδιάδα να μετατρέπεται το χειμώνα σε λίμνη. Η περιοχή της Κανδήλας ήταν κατά την αρχαιότητα μια από τις προστατευμένες εισόδους της Αρκαδίας, λόγω του ορεινού της περίγυρου προς βορρά που άφηνε μόνο ένα στένωμα προσπέλασης.

Η μονή είναι κτισμένη πάνω στη βραχώδη δυτική πλευρά του βουνού Κρουσταλλιές (Τρύπες ή Μοναστήρι το αποκαλούν οι ντόπιοι), νοτίως του χωριού της Κανδήλας, από το οποίο είναι μάλιστα αθέατη.

Πρόκειται για ένα εντυπωσιακό μοναστήρι των βράχων, το οποίο έχει μείνει γνωστό στην ιστορία για την προσφορά του, τη δράση και τη συμμετοχή στην Ελληνική Επανάσταση, λόγω του οχυρού της θέσης του και της αγωνιστικότητας των μοναχών του.

Η Κανδήλα είναι ένα γραφικό χωριό, βόρεια του Λεβιδίου (12 χλμ.), κοντά στα όρια του νομού Αρκαδίας με την Αργολίδα και την Κορινθία. Είναι κτισμένη στις νότιες παρυφές του όρους Ολίγυρτος, σε υψόμετρο 760 μ., στο βάθος ενός εύφορου λεκανοπεδίου. Από εδώ περνά ο δρόμος που οδηγεί στην ορεινή Κορινθία. Η περιοχή γύρω από την Κανδήλα έχει αρκετό πράσινο και πολλά ελαιόδενδρα. Η τοπική οικονομία βασίζεται κυρίως στη γεωργία (δημητριακά, ελιές, οπωρικά) και σε μικρότερο βαθμό στην κτηνοτροφία και το εμπόριο.

ΛΑΟΓΡΑΦΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ – ΠΑΡΑΔΟΣΕΙΣ ΣΧΕΤΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΙΔΡΥΣΗ ΤΗΣ ΜΟΝΗΣ

Η ιστορία της ίδρυσης της μονής και τα αρχαιότερα χρόνια της ζωής της έχουν επιβιώσει κυρίως ως απόηχοι μιας παράδοσης, καθώς ό,τι είχε περισωθεί από την αρχική της μορφή, όπως τα υπάρχοντά της, τα έγγραφα και τα πατριαρχικά χρυσόβουλλα, καταστράφηκαν όλα από φωτιά κατά τα Ορλωφικά το 1770.

Η παράδοση αναφέρει ότι χριστιανοί της περιοχής του Λεβιδίου είχαν επιλέξει στο ύψωμα Μισόκαμπο, στα δυτικά της κωμόπολης της Κανδήλας, να ιδρύσουν μοναστήρι αφιερωμένο στην Παναγία. Με χρήματα εράνου και προσωπική εργασία των κατοίκων άρχισαν οι οικοδομικές εργασίες, αλλά κατά τη δύση του ηλίου η θαυματουργός εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου μετακινούνταν από την επιλεγμένη  θέση στην απέναντι πλευρά. Ενώπιόν της  το βράδυ έκαιγε κανδήλα, την οποία δεν είχε τοποθετήσει ανθρώπινο χέρι και η οποία τα ξημερώματα χανόταν. Καθώς το φαινόμενο επαναλαμβανόταν οι πιστοί συνειδητοποίησαν ότι η επιθυμία της Παναγίας ήταν να ιδρυθεί η μονή που κτιζόταν προς τιμήν της όχι στην επιλεγμένη από τους πιστούς θέση, αλλά εκεί όπου εμφανιζόταν η εικόνα με την κανδήλα.

Σύμφωνα με την παραπάνω προφορική παράδοση, η μονή ιδρύθηκε στο σημείο όπου βρίσκεται σήμερα, ενώ η επωνυμία της ως μονή Κανδήλας συνδέεται με το θείο φως της κανδήλας στην εικόνα της Θεοτόκου.

 ΟΝΟΜΑ

Παραμένει βέβαια αναπάντητο το ερώτημα πώς η κώμη, η οποία προϋπήρχε της μονής, έλαβε αυτό το όνομα και απέβαλε το προηγούμενο που είχε. Ανεξαρτήτως της παράδοσης για τη μετακίνηση της εικόνας της Θεοτόκου από το Μισόκαμπο με τη λάμπουσα κάθε βράδυ κανδήλα, στον ίδιο χώρο από την αρχαιότητα λατρευόταν η Κονδυλεάτις Άρτεμις. Πιθανώς η εκτόπιση της λατρείας της Αρτέμιδος από την Παναγία να οδήγησε στην ασυνείδητη καθιέρωση της ονομασίας Κανδήλα, πρώτα για την κώμη και ύστερα για τη μονή.

Ο Ιωάννης Δάλκος θεωρεί πως το κτίσιμο του χωριού προήλθε ύστερα από την ίδρυση της μονής και η ονομασία του έχει σχέση με το θαύμα της εικόνας και τη μεταφορά της καντήλας της Παναγίας. Για τους περισσότερους, πάντως, η ονομασία Κανδήλα πρέπει να αποδοθεί σε παρετυμολογία της λέξης «κονδυλέα». Στην αρχαία Κονδυλέα υπήρχε ιερό άλσος και ναός όπου λατρευόταν η  Άρτεμις η Κονδυλεάτις.

Η Κονδυλέα βρισκόταν ένα αρχαίο στάδιο (180 μ. περίπου) έξω από την πόλη των Καφυών. Στην περιγραφή του ο Παυσανίας (Αρκαδικά, 23, 6-8) ιστορεί έναν δραματικό μύθο που άλλαξε το προσωνύμιο της λατρευόμενης θεότητας. Σύμφωνα με τον μύθο, μερικά παιδιά παίζοντας έδεσαν ένα σχοινί γύρω από το λαιμό του αγάλματος και φώναζαν «Η Άρτεμις κρεμάστηκε». Οι Καφυείς, ως τιμωρία για την ιεροσυλία της πράξης τους, τα λιθοβόλησαν και τα σκότωσαν. Όμως, κατάρα έπεσε πάνω στην πόλη τους και οι έγκυες απέβαλαν τα παιδιά που εγκυμονούσαν. Η Πυθία τις συμβούλεψε με χρησμό να θάψουν τα παιδιά και να τους προσφέρουν τιμές κάθε χρόνο. Από το χρησμό αυτό οι Καφυείς ονόμασαν τη θεά της Κονδυλέας «Άρτεμις Απαγχομένην».

Μια τέτοια παράδοση, η οποία είχε διατηρηθεί ως τον 2 αι., θα είχε δώσει στην Κονδυλέα έναν απόηχο φήμης. Δεν είναι λοιπόν απίθανο σε μια απόσταση 2-3 χλμ. να χρησιμοποιήθηκε το τοπωνύμιο μιας γειτονικής περιοχής και να διατηρήθηκε  μέσα σε λίγους αιώνες.

ΙΣΤΟΡΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ

Η μονή δεν είναι γνωστό πότε περιβλήθηκε με σταυροπηγιακή αξία και δεν είναι επίσης γνωστός ο χρόνος ίδρυσής της. Από έκθεση του ηγουμένου της μονής Καλλίνικου, στις 16 Ιουνίου 1833, προς το Νομάρχη Αρκαδίας (Γ.Α.Κ., Μοναστηριακά, φ. 315) πληροφορούμαστε ότι το μοναστήρι ήταν ακμαίο, αλλά πυρπολήθηκε από τους Αλβανούς το 1770 και απώλεσε τα πάντα, όπως και τα πατριαρχικά χρυσόβουλλα. Έτσι έγινε ενοριακό με την υποχρέωση να καταβάλλει ετησίως 80 γρόσια στη Μητρόπολη Αμυκλών και 200 γρόσια για τη σχολή που λειτουργούσε πριν από το 1821 στην Κανδήλα.

Πριν από την Ελληνική Επανάσταση η μονή βρισκόταν σε άθλια οικονομική κατάσταση και ήταν ερειπωμένη. Αναγκάστηκε να ζητήσει βοήθεια από τους χριστιανούς μετά από άδεια του Οικουμενικού Πατριαρχείου. Υπάρχει στα αρχεία της μονής το συστατικό γράμμα του Γρηγορίου Ε΄ τον Σεπτέμβριο του 1820 προς όλους τους ιεράρχες εκκλησιαστικούς και λαϊκούς, τους οποίους προέτρεπε να συνδράμουν και να βοηθήσουν το ιερό αυτό μοναστήρι. Πιθανώς οι μοναχοί στην προσπάθειά τους να ανοικοδομήσουν το μοναστήρι χρεώθηκαν βαριά και πιεζόμενοι από τους δανειστές τους, ζήτησαν τη βοήθεια του Πατριαρχείου, το οποίο αναγνωρίζει ακόμα ως σταυροπηγιακό το μοναστήρι της Κανδήλας το 1820.

Την παρακμή της μονής την είχε ολοκληρώσει η αρπαγή της κτηματικής περιουσίας της από τον Οθωμανό Μουσταφά Αρναούτογλου  το 1817, κάτι που αναγράφεται στην αναφορά του Ηγουμενοσυμβουλίου της μονής προς την Ιερά Σύνοδο στις 10 Ιουνίου 1839, με την οποία η μονή ζητάει τα κτήματα της γειτονικής μονής του Μπεζενίκου, της σημερινής Βλαχέρνας. Στην αναφορά αυτή αναγράφεται ακόμα ότι η μονή ανέκτησε την περιουσία της το 1821 και την κατείχε έως το 1828 οπότε και η «Κυβέρνησις» την απέσπασε από τη μονή.

Ο ιστορικός ρόλος της μονής στην Επανάσταση υπήρξε σημαντικός. Ο ηγούμενος Καλλίνικος έπαιξε για πολλά χρόνια μεγάλο ρόλο στην αγωνιστική συμβολή της Κανδήλας. Από ιστορικά έγγραφα και κείμενα των ιστορικών της Επανάστασης πληροφορούμαστε τη συμμετοχή της στον Αγώνα, αλλά και την προσφορά της σαν αμυντικό καταφύγιο στους περιοίκους, κάθε φορά που τα πολεμικά γεγονότα πρόσβαλλαν άμεσα τη ζωή και την ασφάλειά τους. Εκτός από ορμητήριο και αναπαυτήριο, συγχρόνως υπήρξε και πρόχειρο θεραπευτήριο, καθώς ο ηγούμενος, ως εμπειρικός χειρουργός που ήταν, είχε μετατρέψει τη μονή σε πρόχειρο νοσοκομείο για την περίθαλψη των τραυματιών. Επίσης, ο ηγούμενος Καλλίνικος συνεισέφερε αρπάζοντας από τους Τούρκους κοπάδια και δίνοντας στον Αγώνα αλεύρι και στάρια.

Από τον ιστορικό Φωτάκο, στα Απομνημονεύματα του για την Ελληνική Επανάσταση, αναφέρεται ότι στο χώρο του μοναστηριού της Κανδήλας ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης έδωσε γραπτή άδεια στον Σαγιά να εξοντώσει τον καπετάν Νενέκο που προσκύνησε τον Ιμπραήμ. Συγκεκριμένα αναφέρει: « Πριν υπογράψει πήρε το χαρτί και το καλαμάρι και μπήκε στην εκκλησία του μοναστηριού στάθηκε μπροστά στην εικόνα της Θεοτόκου και έκαμε τρεις μετάνοιες γονατιστές και έβαλε την υπογραφή του, λέγοντας ότι τούτο το κάμνει για χάριν της πατρίδας του».

Στη Μονή Κανδήλας υπάρχει επιστολή του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη που επιβεβαιώνει την αγωνιστική δράση μονής και ηγουμένου:

Άγιε καθηγούμενε της Κανδήλας

Ιδού, σου στέλνω τον παρόντα και να μου στείλης

κάμποσο κρασί διότι εδώ δεν ευρίσκεται

και χωρίς τεσκερέ μου να μη δώσης

κανενός, να σταθής γενναίος, να κρατή-

σης το μοναστήρι. Τώρα θα ιδώ τον

πατριωτισμό σου.

Τη 8 Μαΐου 1826

Ο Γ. αρχηγός

(υπογραφή)

Θ. Κολοκοτρώνη

Το κρασί βούλωσέ το

και ό,τι είδηση

ξέρεις φανέρωσε

Για τη δράση του μοναστηριού και τη δική του γράφει και ο ίδιος ο Καλλίνικος προς τη Γερουσία τον Μάϊο του 1846, γέρος και ανήμπορος πλέον, ζητώντας μικρή σύνταξη. Συγκεκριμένα αναφέρει: « Άμα ήχησεν η σάλπιγξ του υπέρ ανεξαρτησίας Ιερού αγώνος, ηλεκτρισθείς από τον υπέρ πίστεως και πατρίδος έρωτα ετέθην επικεφαλής στρατιωτών διαφόρων χωρίων του Δήμου Ορχομενού της Επαρχίας Μαντινείας, και ίδιαις σας μάχας κατά την Τρίπολιν, Κόρινθον, Άργος και άλλα της Πελοποννήσου μέρη και απειράκις διεκινδύνευσα την ζωήν μου, δια να χρησιμεύσω πρό πάντων ως εκ του ιερατικού χαρακτήρος μου παράδειγμα θρησκευτικού ζήλου και πατριωτισμού … Κατά δε την εποχήν του Ιμβραΐμη θελήσας να προφυλάξω την Μονήν από τας καταστρεπτικάς των Αράβων χείρας μεταχειριζόμην αυτήν ως άσυλον ασφαλές πλείστων οικογενειών και προς τον σκοπόν τούτον σημαντικήν ποσότητα χρημάτων ηνάλωσα. Παραλείπων όμως την λεπτομερή εξιστόρησιν των τοιούτων ως γνωστών και παρά πάντων ομολογουμένων και με λύπην μου παρατηρώ ότι ουδέποτε έλαβον μέχρι τούδε περίθαλψίν τινα, μολονότι ανέφερον εις όλας τας Ελληνικάς των διαφόρων εποχών Κυβερνήσεις τας υπέρ πατρίδος θυσίας μου, και πόσο η Μονή Κανδήλας συνετέλεσεν υπερ της ελευθερίας…».

Ωστόσο, υπάρχουν και μαρτυρικές καταθέσεις που βεβαιώνουν ότι ο Καλλίνικος καταχράστηκε χρήματα πουλώντας κτήματα της μονής, αυξάνοντας έτσι το χρέος της που ξεπερνούσε τα 6.000 τουρκικά γρόσια. Για να καλυφθούν τα χρέη, με βασιλικό διάταγμα διατάχθηκε η εκποίηση των κτημάτων της μονής στις 11 Σεπτεμβρίου 1843.

Στην απογραφή της περιουσίας της, το 1833, η μονή είχε 6 στρέμματα καλλιεργήσιμη γη (τα 200 βαλτώδη). Διέθετε επίσης 30 στρέμματα αμπέλια, 305 αιγοπρόβατα και 35 κυψέλες μελίσσια. Το 1837 η μονή παραπονιέται ότι δεν έχει επαρκή περιουσία και ζητά να της παραχωρηθεί το διαλυμένο γειτονικό μοναστήρι του Μπεζενίκου με τα κτήματά του. Η Ιερά Σύνοδος αποδέχθηκε την αίτηση και της το παραχώρησε το 1839. Η προσάρτηση, ενώ τυπικά είχε εγκριθεί, φαίνεται ότι μάλλον εγκαταλείφθηκε και δεν πραγματοποιήθηκε, διότι τα κτήματα του Μπεζενίκου είχαν ενοικιαστεί για μια 25ετία. Παραδόθηκαν, ωστόσο, δέκα αντικείμενα από τους μοναχούς Διονύσιο και Παρθένιο στη Μονή της Κανδήλας.

H μονή ήταν ανδρώα, αλλά το 1937 μετατράπηκε σε γυναικεία (τελευταίος ηγούμενος υπήρξε ο Γρ. Βιδάλης και πρώτη ηγουμένη η Καλλινίκη Μαντζουράνη). Από το 1972 και εξής, η μονή υδροδοτήθηκε (πηγή Κομποτής) και ηλεκτροφωτίστηκε. Δυτικά του μοναστηριού -κάτω από τον δημόσιο δρόμο- υπάρχει μετόχι της  αφιερωμένο στον άγιο Χαράλαμπο.

ΑΡΧΙΤΕΚΤΟΝΙΚΗ

Ο παλιός ναός, σκαμμένος μέσα στο βράχο, είχε 2 μέτρα μήκος και 2 μέτρα πλάτος και το ιερό είχε την ιδιομορφία να είναι στραμμένο προς το βορρά. Το 1852, όπως αναγράφει και επιγραφή σε εντοιχισμένη πλάκα, πραγματοποιήθηκε επί ηγουμένου Χρύσανθου Ιερομονάχου, επιμήκυνση του ναού (5 μ. μήκος και 4,5 μ. πλάτος). Μετά από αυτή τη μετατροπή, ο αρχικός ναός χρησιμοποιήθηκε ως ιερό. Στο μεταξύ το 1851, είχαν γκρεμιστεί λόγω διαβρώσεων οι δύο μακρές πλευρές του παλιού ναού. Εκατό χρόνια μετά, το 1952, πραγματοποιήθηκε και δεύτερη διεύρυνση του ναού, επί ηγουμενίας Καλλινίκης Μαντζουράνη.

Στις παρειές του ίδιου βράχου λαξευτήκαν κελιά και βοηθητικοί χώροι, ενώ μέσα από το βράχο αναβλύζει νερό, το οποίο συγκεντρώνεται σε δεξαμενή.

Ψηλότερα από το μοναστήρι διακρίνονται ίχνη κτισμάτων μέσα σε σπήλαιο, που δίνουν την εντύπωση ασκηταριού, ενώ σε κοντινή απόσταση βρίσκεται άλλη σπηλιά με το παρεκκλήσι των Ταξιαρχών.

Η μονή απαρτίζεται από σειρά διώροφων κτισμάτων (κελιά, ξενώνες, αποθήκες, χώροι καθημερινής χρήσης και υποδοχής). Τα κτίσματα συμπληρώνονται με το καθολικό στα ανατολικά και το οχυρό στα νότια. Από το δρόμο οδηγούν στην είσοδο της μονής δύο διαδοχικές σειρές από πέτρινα ή τσιμεντένια σκαλοπάτια, τα οποία σε ορισμένα σημεία φράσσονται από εσωτερική και εξωτερική σιδερένια πόρτα. Η δεύτερη στη σειρά θύρα αποτελούσε την κύρια πύλη, η οποία έφερε ισχυρή σιδερένια αυλόθυρα, που έχει αντικατασταθεί και παραμένει σε εμφανές σημείο, ως ανάμνηση παραδοσιακού μέτρου μοναστηριακής ασφάλειας παλαιότερων εποχών. Ο χώρος ανάμεσα στις δύο  θύρες χρησίμευε στα χρόνια της σκλαβιάς ως καταφύγιο για τους κατοίκους των γύρω περιοχών.

Ο επισκέπτης, κατά το ανέβασμά του από τη δεύτερη και κύρια θύρα της μονής, βρίσκεται στο ύψος του υπογείου, το οποίο φέρει αμυντικά και φωτιστικά ανοίγματα, ενώ περνώντας το διάδρομο με τα κελιά μπορεί να φτάσει στο δώμα, όπου βρίσκεται και ο ναός. Υπάρχει και δεύτερη είσοδος στο ναό με κλίμακα από τα νοτιοανατολικά. Στο επίπεδο του δώματος και προς τα βόρεια βρίσκεται το ηγουμενείο, ενώ στα νότια  υπάρχει ειδικό διαμέρισμα για δεσπότη.

Τα νέα οικοδομήματα είναι αρκετά ογκώδη και χωρίς αρχιτεκτονική σύνδεση με όσα έχουν απομείνει από το παλαιό μοναστήρι έχουν επιφέρει αρκετή αλλοίωση στη μορφή του μοναστηριού.

Σφηνωμένο στο βράχο, 35 μέτρα νοτιότερα και χαμηλότερα από το ύψος της μονής, βρίσκεται το μεγάλο οχυρό του μοναστηριού, το «Μπούρτζι», έργο του ηγουμένου της μονής Καλλίνικου Μιχαλιάδη. Φέρει στέγαση 10 περίπου μ., ενώ προεκτείνεται με εξωτερικό τοίχο άλλα 20 μ., έχοντας χωρητικότητα περίπου 200 ανθρώπων. Την απόσταση από τη μονή στο «Μπούρτζι» προστάτευαν οι πολεμίστρες του μοναστηριού και ο φυσικός βράχος. Στην είσοδο και αριστερά βρίσκεται εντοιχισμένη μια πλάκα με το εξής χάραγμα:

ΔΙΑ ΣΥΝΔΡΟΜΗΣ ΤΟΥ ΠΑΝΟΣΙΟ/ΤΑΤΟΥ ΚΥΡΙΟΥ ΚΑΛΛΙΝΙΚΟΥ ΟΙΚΟΔΟΜΗΘΗ ΤΟ ΠΑΡΟΝ ΚΤΙΡΙ/ΟΝ 1821 ΙΟΥΝΙΟΥ 8 Μ ΚΑΝΔΗΛΑΣ

Το «Μπούρτζι» επισκευάστηκε από τον ίδιο ηγούμενο το 1827 για να αντικρούσει την επίθεση του Ιμπραήμ.

ΖΩΓΡΑΦΙΚΗ

Εσωτερικά, στο θόλο του αρχικού ναού, έχει διασωθεί ο Παντοκράτορας δορυφορούμενος από προφήτες. Το υπόλοιπο τμήμα έχει αμμοκονίαμα.

Στο εσωτερικό του ναού φυλάσσονται και ορισμένες φορητές εικόνες, εκ των οποίων πιστεύεται ότι αυτή που είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου είναι η ίδια η θαυματουργή εικόνα, η οποία άλλαζε θέση. Στο τέμπλο οι εικόνες έχουν φιλοτεχνηθεί το 1833.

ΚΕΙΜΗΛΙΑ

Η μονή λόγω των καταστροφών που έχει υποστεί δεν σώζει πολλά από τα κειμήλια της μακραίωνης ιστορίας της. Ακέραια, ωστόσο, έχει απομείνει η μοναστηριακή καμπάνα, η οποία είναι κρεμασμένη στο προαύλιο και διατηρεί ως ένδειξη προέλευσής της το έτος 1713 (στα λατινικά «OPUS MARTINI PACININI MDCCXIII»). Επίσης, η εικόνα της Παναγίας της Γλυκοφιλούσας θεωρείται έργο του ευαγγελιστή Λουκά και φυλάσσεται στο χώρο της μονής. Στο τέμπλο του καθολικού του μετοχιού του Αγίου Χαραλάμπους υπάρχει εικόνα του αγίου με την ένδειξη «δέησις του δούλου του Θεού Στάθη, Παναγιώτη και Τριανταφύλλου 1769».

ΕΠΙΡΑΦΕΣ

Σε μικρή μαρμάρινη πλάκα πάνω από την είσοδο της μονής βρίσκεται η ακόλουθη επιγραφή:

ΘΥΡΑ ΚΑΙ ΚΛΙΜΑΚΕΣ ΑΝΕ/ΚΑΙΝΙΣΘΗΣΑΝ ΥΠΟ ΗΓΟΥΜΕ/ΝΟΥ

ΚΑΛΛΙΣΤΟΥ ΙΕΡΟΜΟΝΑΧΟΥ/ΔΟΥΚΑ 1890

Άλλη μαρμάρινη πλάκα βρίσκεται εντοιχισμένη αριστερά της εισόδου του ηγουμενείου με την επιγραφή:

Η ΙΕΡΑ ΜΟΝΗ ΚΑΝΔΗΛΑ/ΗΓΟΥΜΕΝΟΣ ΤΕΓΕΑΤΗΣ/

ΓΑΒΡΙΗΛ ΓΙΑΝΝΑΚΟΥΛΙΑΣ/ΣΥΝΟΔΙΑ/ΚΑΛΛΙΣΤΟΣ ΔΟΥΚΑΣ/

ΙΩΣΗΦ ΖΕΡΒΟΓΙΑΝΝΗΣ/ΓΡΗΓΟΡΙΟΣ ΠΡΟΚΟΠΙΟΣ/

ΚΑΛΛΙΝΙΚΟΣ ΠΑΠΑΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥ/1912-13/ΕΛΛΑΣ

ΜΑΝΤΙΝΕΙΑ ΟΡΧΟΜΕΝΟΣ/ΑΡΚΑΔΙΑ/

ΚΟΙΜΗΣΙΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ.

ΜΕΤΟΧΙΑ

Οι μοναχές της μονής Κανδήλας, η οποία μετατράπηκε σε γυναικεία το 1936, διαμένουν στο μετόχι του Αγίου Χαραλάμπους, το οποίο είναι κτισμένο νοτιοδυτικά του χωριού, στον κάμπο. Εντός του χώρου του μετοχιού υφίστανται τέσσερα παρεκκλήσια: του Αγίου Νεκταρίου, του Αγίου Δημητρίου, της Αγίας Τριάδας και ο ναός της Παναγίας «Άξιον εστί», ο οποίος κτίστηκε το 1969 στα θεμέλια παλιάς ομώνυμης εκκλησίας.

Πηγή: immk.gr

Μονή Παναγίας Μακρυσίου

Κατηγορία Θρησκευτικά μνημεία Αρκαδίας | Αναρτήθηκε 29-06-2015 08:14:28 pm | από nskarmoutsos

Η Ι.Μ. Μακρυσίου είναι, ένα Μοναστήρι, που, μπορεί, να μην έχει τη “δόξα” των παλιών ανά την Αρκαδία… όμως, δεν παύει να είναι ένα Γυναικείο Συγκρότημα που έχει να επιδείξει μοναχική δράση κατά τα νεότερα χρόνια μας, μιας και είναι δημιούργημα του τέλους, του 19ου αιώνα και, για την ακρίβεια, της χρονιάς του 1883, όπως αναφέρει εντοιχισμένη πλάκα… Θρησκευτικά, υπάγεται στην Ι.Μ. Γόρτυνος και Μεγαλοπόλεως και διοικητικά ανήκει στο Δήμο Μεγαλόπολης αφού είναι αυτό, που υποδέχεται τον εισερχόμενο στην Πόλη του Ιστορικού Πολύβιου!

Εκεί, λοιπόν, στο κατώμερο της Μεγαλοπολίτικης λεκάνης, με ιδεώδη ανατολικομεσημβρινό προσανατολισμό, δεξιά, και στο τέλος των στροφών… -πριν μπούμε στην ευθεία για Μεγαλόπολη όπου η στροφή για το χωριό, Μακρύσι- ναι, εκεί, είναι η Ι.Μ. Παναγίας Μακρυσίου, ένας “ακοίμητος φρουρός προ των πυλών” για την είσοδο σου στην Πόλη! Μάλιστα, τα τελευταία χρόνια, τραβά το βλέμμα, του κατερχόμενου τις στροφές, ένα τσούρμο από καθωσπρέπει, νεότευκτα κελλιά! Δρασκελώντας το κατώφλι της αυλόπορτας σε υποδέχεται το πεντακάθαρο προαύλιο του Μοναστηριού και οι ελάχιστες σεμνές Μοναχές που είναι ηρωίδες, στην πραγματικότητα, αφού μόνες τους περιποιούνται το δυσανάλογο, για τον αριθμό τους, κτηριακό όγκο και χώρο!

Αριστερά, είναι το παρεκκλήσι του Αγίου Φανουρίου και παραδίπλα ο Ξενώνας με τα Κελλιά… Το Καθολικό δεσπόζει στο κέντρο σε ρυθμό μονόκλιτης Βασιλικής! Εσωτερικά, τόσο οι τοιχογραφίες όσο και οι φορητές εικόνες, αποτελούν ιερά αντικείμενα προσοχής κι έρευνας από τον ευλαβή προσκυνητή· το ίδιο και η εικόνα της Κοιμήσεως της Θεοτόκου, στη μνήμη της οποίας, βασικά, εορτάζει η Μονή (15 Αυγ.)… Η θέση του, σου επιτρέπει, να περιφέρεις τη ματιά σου στις κορυφογραμμές του Μαίναλου, του Λύκαιου, του Ταΰγετου…

Η εύκολη προσέγγιση, μόλις 50 μ. από τη δημοσιά Τρίπολης – Μεγαλόπολης, είναι η αιτία, ολοχρονίς, να το επισκέπτονται χιλιάδες προσκυνητές φθάνοντας, με το αυτοκίνητό τους, στη θύρα του… Δεν γνωρίζουμε, ποια ήταν η αιτία που οδήγησε τους πρώτους ή τον πρώτο κτήτορα να φτιάξει εδώ το Μοναστήρι… όμως, αν αναλογιστείς πως, εκείνα τα χρόνια το σημείο αυτό ήταν δύσβατο κι επομένως δυσκολοπρόσιτο τότε… Καθόλου απίθανο, να προϋπήρχε Ναΐσκος, επ’ ονόματι της Κοίμησης της Θεοτόκου και, στην πορεία, το ένα κελλί να έφερε το άλλο και κατόπιν ολόκληρο το Μοναστήρι! Όπως και να έχει το θέμα, αξίζει μια επίσκεψη και μία προσευχή εμπρός στη Μεγαλόχαρη του Μακρυσίου!

Πηγή: arcadia.gr

 

Μονή Παναγίας Νέας Εκκλησούλας

Κατηγορία Θρησκευτικά μνημεία Αρκαδίας | Αναρτήθηκε 24-06-2015 07:14:23 pm | από nskarmoutsos

Η Μονή της Παναγίας, ή Αγία Μονή, είναι ένα παλιό Μοναστήρι κοντά (4 χιλ.) στο χωριό Νέα Εκκλησούλα της Μεγαλόπολης, εδώ, χτισμένο σε ειδυλλιακή και κατάφυτη τοποθεσία κοντά στις ΝΔ υπώρειες του Μαινάλου. Σήμερα υπάρχει μόνο το καθολικό το οποίο έχει αξιόλογες τοιχογραφίες. Η Μονή υπήρξε τάμα του Θ. Κολοκοτρώνη κατά τον αγώνα του 21 και κτίστηκε για την εκπλήρωσή του. Ο ναός εορτάζει στις 15 Αυγούστου με μεγάλο πανηγύρι που συγκεντρώνει πλήθος κόσμου από τη γύρω περιοχή. Δίπλα από το ναό έχει κατασκευαστεί κιόσκι για να στεγάζει τους επισκέπτες. Επίσης ο γύρω χώρος έχει διαμορφωθεί για την υποδοχή των προσκυνητών. Λίγο πιο πέρα, κοντά στο ναό, είναι στημένη προτομή του Θ. Κολοκοτρώνη, για να θυμίζει την προσφορά το στον τόπο...

Η οδική διαδρομή από τη Νέα Εκκλησούλα μέχρι τη Μονή της Παναγίας είναι υπέροχη και ανταμείβει τον περιηγητή. 

Πηγή: arcadia.ceid.upatras.gr

Μονή Κερνίτσας

Κατηγορία Θρησκευτικά μνημεία Αρκαδίας | Αναρτήθηκε 14-06-2015 09:32:20 am | από nskarmoutsos

3 χιλ. από το χωριό Νυμφασία κοντά στη Βυτίνα και σε πανέμορφο ορεινό φυσικό περιβάλλον (υψόμετρο 840 μ.) βρίσκεται   η παλιά μονή της Κερνίτσας. Κτίστηκε το 14ο αιώνα (1386), και είναι αφιερωμένη στην Κοίμηση της Θεοτόκου. Η θέση της ανάμεσα στα βουνά του Αργυρόκαστρου και του Θαυμάσιου όρους της δίνει φυσική οχύρωση. Η σημερινή μονή είναι κτισμένη στη θέση της παλιάς και ανήκει στη χωρική αρμοδιότητα της Βυτίνας.

Η μονή έπαιξε σημαντικό ρόλο στην Επανάσταση του 1821. Στα χρόνια της τουρκοκρατίας ήταν κρυφό σχολειό και καταφύγιο των κατατρεγμένων. Εδώ έστειλε την οικογένειά του ο Κωνσταντής Κολοκοτρώνης για να την προστατεύσει από τους Τούρκους. Το 1770 κατά την επανάσταση του Ορλώφ η Μονή πυρπολήθηκε από τους Αλβανούς. Το 1825 η Μονή λεηλατήθηκε και πυρπολήθηκε από τον στρατό του Ιμπραήμ και φονεύτηκαν 7 μοναχοί. Το 1826 ο Ιμπραήμ πυρπόλησε πάλι τη μονή. Όσοι μοναχοί διασώθηκαν επανήλθαν μετά από δύο χρόνια και άρχισαν να ξανακτίζουν τη Μονή. Το 1940 η Μονή μεταβλήθηκε σε γυναικεία. Στις 23-6-1943 ο ηγούμενος της Μονής Κλέωπας Σταθόπουλος συνελήφθηκε από τους Γερμανούς και εκτελέστηκε.

Κάτω από τη Μονή υπάρχει ωραίο πέτρινο γεφύρι, το γεφύρι της Κερνίτσας που χτίστηκε από το 1901 μέχρι το 1905.

Στο επάνω τμήμα της Μονής βρίσκεται το παρεκκλήσι των Ταξιαρχών, αριστούργημα τέχνης με το καλλιτεχνικό ξυλόγλυπτο τέμπλο, το οποίο χρησιμοποιείται ως εξομολογητήριο.

Σήμερα η Μονή λειτουργεί σαν γυναικεία μονή. Απέχει 47 χλμ. από Τρίπολη και 7 χλμ. από Βυτίνα. 

Πηγή: arcadia.ceid.upatras.gr

Διώρυγα του Παναμά

Κατηγορία Σαν σήμερα | Αναρτήθηκε 15-08-2011 12:29:13 am | Αναδημοσίευση 15-08-2012 | από nskarmoutsos

Πατήστε εδώ

Σαν σήμερα στις 15 Αυγούστου 1914 έγινε ή πρώτη διέλευση (πέρασμα πλοίου) στη διώρυγα του Παναμά.

Ο πρώτος που πέρασε τη Διώρυγα του Παναμά, ήταν ο Έλληνας καπετάνιος Νικήτας Μαυράκης.

Ο καπετάν Νικήτας Μαυράκης έγραψε τη δική του σελίδα στη δεύτερη σημαντική φάση της ιστορίας του καναλιού. Ήταν στις 15 Αυγούστου του 1914, όταν οι Αμερικανοί με κάθε επισημότητα έκαναν τα εγκαίνια του καναλιού. Από δεκάδες υποψήφιους επιλέχθηκε ομόφωνα ο καπετάνιος Νικήτας Μαυράκης γεννημένος στην Κάσο το 1859.Όπως αναφέρουν τα ιστορικά αρχεία η επιλογή του έγινε όχι μόνο γιατί ήταν ο καλύτερος καπετάνιος αλλά και λόγω της προσωπικότητάς του η οποία τον έκανε ιδιαίτερα γνωστό την εποχή εκείνη στη χώρα. Έτσι το αμερικανικό SS Ancon  διέσχισε με επιτυχία το κανάλι και γράφτηκε στην ιστορία ως το πρώτο πλοίο που διέσχισε τη διώρυγα του Παναμά. Η μόνη ένσταση από την πλευρά των διοργανωτών ήταν ότι το όνομα του μοναδικού ικανού να πραγματοποιήσει με επιτυχία τέτοιο εγχείρημα δεν θα έπρεπε να παραπέμπει σε άλλη χώρα και έτσι άλλαξαν το όνομα του Νικήτα Μαυράκη σε John Constantine.

Η Διώρυγα του Παναμά είναι η δεύτερη σε ναυτιλιακή σπουδαιότητα, από την άποψη των θαλασσίων μεταφορών, στον κόσμο μετά τη Διώρυγα του Σουέζ. Με ανισοϋψείς δεξαμενές ενώνει την επί του Ατλαντικού βόρεια ακτή με εκείνη του Ειρηνικού ωκεανού, νότια. Έχει συνολικό μήκος 82 ν.μιλ. (περ. 151 χλμ), πλάτος 45 μ. και βάθος 11 μ. Η πρώτη διέλευση πλοίου έγινε στις 15 Αυγούστου 1914. Δυναμικότητα διέλευσης 50 πλοία ημερησίως. Τα πλοία καταβάλουν τέλη (δικαιώματα) βάσει της χωρητικότητας που έχουν (Panama canal tonnage)

 Ιστορία

Ήδη από το 1501, οι άνθρωποι ονειρεύονταν μια γέφυρα νερού που να ενώνει τον Ατλαντικό Ωκεανό με τον Ειρηνικό, μέσα από τον ισθμό του Παναμά. Η προσπάθεια διάνοιξης της διώρυγας είχε αρχίσει απ' τα πολύ παλιά χρόνια. Πολλοί επιχείρησαν την εκτέλεση του έργου, αλλά οι εδαφικές ανωμαλίες, η διαφορά της σταθμης μεταξύ των δύο Ωκεανών και της παλίρροιας καθώς ο κίτρινος πυρετός έκαναν την κατασκευή προβληματική, αν όχι αδύνατη. Το 1859, τελείωσε η σιδηροδρομική γραμμή που διέσχιζε τον Ισθμό, αφού στοίχισε όμως πολλές απογοητεύσεις, κόπους και έξοδα. Φαινόταν, λοιπόν, πως τα πλοία θα συνέχιζαν να κάνουν το γύρο του, Κέιπ Χορν (Νότια Αμερική) διαπλέοντας 8.000 μίλια παραπάνω. Παρόλα' αυτά, το 1876 οι Γάλλοι επιλέγουν και πάλι τον ισθμό του Παναμά σαν το ιδανικό μέρος για τη διάνοιξη της διώρυγας και ιδρύουν τη Διεθνή Εταιρεία της Ωκεάνιας Διώρυγας, που εξουσιοδοτεί και τη γαλλική εταιρεία «Λεσσέψ» που είχε ιδρύσει ο Φερδινάνδος  Λεσσέψ να αρχίσει τις εργασίες. Πράγματι, το 1881, αρχίζει η γαλλική προσπάθεια. Όμως οι τροπικοί πυρετοί προκαλούσαν τρομερές απώλειες ζωής στο εργατικό προσωπικό. Η κακή διαχείριση, η διαφθορά και η κλοπή οργίαζαν. Η προσπάθεια τερματίζεται άδοξα το 1888 με την πτώχευση της εταιρείας. Οι Γάλλοι εγκατέλειψαν το σχέδιο, αφήνοντας πίσω τους σκουριασμένα μηχανήματα και τάφους χιλιάδων εργατών.

Το 1904 η αμερικανική κυβέρνηση εξαγόρασε τα γαλλικά δικαιώματα και μια στενή λωρίδα γης, που είχε μήκος 50 μίλια και πλάτος 10 (η Ζώνη της Διώρυγας). Ο αρχίατρος Ουίλιαμ Κρόουφορντ Γκόργκας ανέλαβε να απαλλάξει τη Ζώνη της Διώρυγας από τις ακαθαρσίες και τις αρρώστιες, την ελονοσία και τον κίτρινο πυρετό, εξαιτίας των οποίων πέθαναν πολλοί εργάτες. Δημιουργήθηκε μια Επιτροπή για τη Διώρυγα, με πλήρη μηχανικά και διοικητικά δικαιώματα και η κατασκευή της άρχισε. Ο πρώτος αρχιμηχανικός Τζον Ουάλας παραιτήθηκε ύστερα από ένα χρόνο και ο διάδοχός του Τζον Στίβενς αποσύρθηκε το 1907.

Ο Πρόεδρος των Η.Π.Α. Θεόδωρος Ρούσβελτ αντιλαμβανόταν πως αν επρόκειτο να κατασκευαστεί μία Διώρυγα του Παναμά, δεν έπρεπε να επαναληφθούν τα λάθη που είχαν διαπράξει οι Γάλλοι. Το 1907, η Επιτροπή Διώρυγας ανετέθη στο στράτευμα και ο συνταγματάρχης Τζορτζ Ουάσινγκτον Γκέταλς ανέλαβε τη διοίκηση. Το κανάλι δε θα γινόταν ένας κρίκος που θα ένωνε απ' ευθείας τον Ατλαντικό και τον Ειρηνικό Ωκεανό, όπως είχαν σχεδιάσει οι Γάλλοι, αλλά ένας υδάτινος διάδρομος, φραγμένος από ξηρά, κατασκευασμένος στη ψηλή ράχη του ισθμού. Από τον Ατλαντικό τα πλοία θα εισχωρούσαν μέσα σε μια διώρυγα του επιπέδου της θαλάσσης, μήκους 7 μιλίων. Τρία τεράστια φράγματα θα σήκωναν τα πλοία 26 μέτρα πάνω από το επίπεδο της θαλάσσης στην πραγματική διώρυγα. Από εκεί θα ταξίδευαν ανεμπόδιστα 32 μίλια στη λίμνη Γκάτουν και θα περνούσαν μέσα από το Κουλέμπρα Κατ στα φράγματα του Ειρηνικού. Το Πέντρο Μιγκουέλ, το πρώτο φράγμα, θα χαμήλωνε τα πλοία 9 μέτρα στην τεχνητή λίμνη Μιραφλόρ, πλάτους 2 μιλίων. Έπειτα, άλλα δύο φράγματα θα χαμήλωναν τα υπόλοιπα 17 μέτρα στο κανάλι του επιπέδου της θάλασσας. Από κει και πέρα θα απέμεναν να διασχισθούν μόνο 8,5 μίλια (16 χιλιόμετρα) έως τον Ειρηνικό Ωκεανό.

Αυτό ήταν το ηράκλειο έργο που αντιμετώπισε ο Γκέταλς. Τα κανάλια του επιπέδου της θάλασσας στις δύο άκρες του ισθμού ήταν εύκολη αποστολή, με σκάψιμο και βυθοκαθαρισμό. Όμως τα τεράστια φράγματα, με τις μεγάλες θαλάσσιες θύρες τους, εμφάνισαν πολλά περισσότερα προβλήματα. Το μεγαλύτερο εμπόδιο ήταν το εσωτερικό κανάλι επειδή το ηπειρωτικό χώρισμα ήταν περίπου 26 μέτρα ψηλότερο από το προτεινόμενο επίπεδο ύψους του θαλάσσιου διαδρόμου. Οι λόφοι έπρεπε να κοπούν κάθετα σε μια έκταση 9 μιλίων (17 χιλιόμετρα) στο Κουλέμπρα Κατ. Πηγή υδάτων θα ήταν για το σκοπό αυτό ο ποταμός Τσάγκρες. Αυτός όμως ήταν πολύ χαμηλότερος από το προτεινόμενο επίπεδο των 26 μέτρων. Έτσι κατασκευάστηκε το Γκάτουν Νταμ. Στο Κουλέμπρα Κατ άνθρωποι και μηχανές έσκαψαν ένα βαθύ όρυγμα σε σχήμα V μέσα στο βουνό και ανασκάφτηκαν εκατομμύρια κυβικές γιάρδες χώμα και πέτρα, που το μεγαλύτερο μέρος τους μεταφέρθηκε στο Γκάτουν Νταμ. Την εποχή των βροχών υπήρχε ο κίνδυνος των κατολισθήσεων αλλά και των πλημμυρών του ποταμού Τσάγκρες.

Τα φράγματα έπρεπε να γίνουν αρκετά πλατιά ώστε να μπορούν να τα διαπλεύσουν και τα μεγαλύτερα πλοία του Ναυτικού Στόλου. Έτσι κατασκευάστηκαν με μήκος 304 μέτρα, πλάτος 33,5 μέτρων και το ύψος τους στα πλάγια ισούται με πολυκατοικία 6 ορόφων. Για να κατασκευαστεί το κανάλι του Παναμά χρειάστηκε να μετατοπιστεί χώμα σε μια ποσότητα που ανέρχεται συνολικά σε 240.000.000 τόνους. Η ποσότητα αυτή θα μπορούσε να σχηματίσει μία σειρά από 63 πυραμίδες, που η κάθε μία να έχει το ύψος της Μεγάλης Πυραμίδας της Αιγύπτου.

Τελικά, το έργο ολοκληρώθηκε. Στις 26 Σεπτεμβρίου 1913, άνοιξαν τα φράγματα της λίμνης και το νερό εισχώρησε στο κανάλι. Άνοιξαν οι υδατοφράχτες και τα νερά του Ατλαντικού γέμισαν την πρώτη σύρτη. Πυκνά πλήθη από υπερήφανους εργάτες μαζί με τις οικογένειές τους ζητωκραύγασαν καθώς το πρώτο πλοίο, το ρυμουλκό "Γκέιταν", σημαιοστολισμένο μπήκε σφυρίζοντας μέσα στο φράγμα. Οι μηχανικοί και οι επίσημοι βρίσκονταν επάνω στο ρυμουλκό.

Ύστερα από ένα χρόνο, στις 15 Αυγούστου του 1914 η Διώρυγα παραδόθηκε στη διεθνή ναυσιπλοΐα. Μέχρι το 2000 βρισκόταν κάτω από την οικονομική εκμετάλλευση των ΗΠΑ, όποτε έληξε και η σύμβαση και παραδόθηκε στο κράτος του Παναμά.

Πατήστε ΕΔΩ για να δείτε λεπτομέρειες και τον τρόπο λειτουργίας της Διώρυγας.

Προηγούμενες αναρτήσειςΕπόμενες αναρτήσεις