Το μποτσίκι ή κρεμμύδα

Μποτσίκι ή Scilla maritima

Το μποτσίκι ή κρεμμύδα (Scilla maritima) ή σκυλοκρέμμυδο ή ασκελετούρα ή αγιοβασιλίτσα ή αγριοκρεμμύδα είναι συνηθισμένο φυτό στο Νησί, του Παραλίου Άστρους.

Έχει  πελώριο βολβό του και μοιάζει με μεγάλο κρεμμύδι., επειδή δε, φυτρώνει σε παραθαλάσσια μέρη λέγεται maritima — θαλασσινό — χρησιμοποιείται σαν φάρμακο από τη λαϊκή θεραπευτική άλλα και σαν φυτό πού φέρνει… «γούρι»!

Τα ζώα δεν το τρώνε γιατί έχει δηλητήριο, που μπορεί να προκαλέσει δερματικό ερεθισμό από επαφή. Ακόμα και να το βγάλεις απ’ τη γη και να το κρεμάσεις, δεν παύει να βγάζει νέα φύλλα και άνθη. Ο λαός πιστεύει ότι αυτή τη μεγάλη ζωτική του δύναμη μπορεί να τη μεταδώσει σε έμψυχα και άψυχα, γι’ αυτό την πρωτοχρονιά κρεμούν το μποτσίκι (κρεμμύδα)  στα σπίτια τους. Πρόκειται για αρχαίο έθιμο καλοτυχίας που αναφέρεται ήδη από τον 6 ο αιώνα π.Χ. λέγεται ότι και ο ίδιος ο Πυθαγόρας  κρεμούσε, την κρεμμύδα, μπροστά από τη πόρτα του σαν αλεξιφάρμακο, σήμερα τείνει να εγκαταλειφθεί.

To φυτό, πού σαν πάρει όλη του την ανάπτυξη έχει βολβό πού φτάνει στο μέγεθος μικρής κεφαλής παρουσιάζει μακρύ στέλεχος ως ένα μέτρο, με πολλά άνθη, σε μεγάλο τσαμπί (άφθονα μικρά κρινάκια). Τα άνθη του είναι λευκά με κοκκινωπές γραμμές. Τα φύλλα του είναι μακριά, πλατειά και λεία. Αυτά βγαίνουν αφού παρουσιασθούν τα άνθη. Ανθίζει από το τέλος του καλοκαιριού μέχρι τις αρχές του χειμώνα.

Αυτό το περίεργο σκυλοκρέμμυδο έχει ιδιότητες παραπλήσιες με τη Ντιτζιτάλις όχι τόσο έντονες, αλλά δεν «αθροίζεται» στον οργανισμό. Σε μεγάλες δόσεις δρα σαν δηλητήριο. Είναι κυρίως διουρητικό και τονωτικό της καρδιάς, στις περιπτώσεις υδρωπικίας, πού οφείλεται στην καρδιά. Είναι ακόμη αποχρεμπτικό στις περιπτώσεις με βρογχικά και κοκίτη, και ευεργετικό στη σπλήνα και στην πνευμονία. Δεν ενδείκνυται ή χρήση του στις περιπτώσεις νευρικών παθήσεων και παθήσεων της κοιλίας. Χρησιμοποιείται ως βάμμα 1)5 – 0,5 – 4 γρ. με ποτό, ως κρασί, σε πολύ μικρές δόσεις, ως σκόνη (0,1 – 0,5 γρ.).
Εξωτερικώς γίνεται πάστα για καταπλάσματα και βάμμα για εντριβές.
Φαρμακευτικά ό βολβός χρησιμοποιείται με πολλά άλλα παρασκευάσματα (σύνθετο κρασί,
οξύμελι  κρασί Τρουσσώ κλπ.).
Συστατικά δραστικά του φυτού είναι η «Σκιλλαρίνη» ή «Σκιλλιπικρίνη» και μια Σαπωνίνη, ή «Σαπωσκιλλίνη».