19 χρόνια (2002-2021) χωρίς την δραχμή – Η εκδίκηση της γιαγιάς

Ήταν τέτοιες μέρες, το 2002, όταν τις δραχμές στα πορτοφόλια μας αντικαθιστούσαν σιγά σιγά τα ευρώ. Μοιάζει σήμερα με μια μακρινή ανάμνηση, κι όμως έχει περάσει μόνο μια δεκαετία. Και με την δραχμή να επανέρχεται στο καθημερινό μας λεξιλόγιο, αξίζει να κάνουμε μια σύντομη αναδρομή στην δεκαετία αυτή, αλλά και στην υπερχιλιετή ιστορία του τελευταίου […]

Συνέχεια

Ο διωγμός των κλεφτών

Του Παν. Βέμμου Μετά τη συντριβή των Τουρκοαλβανών με τη σημαντική συμβολή των κλεφτών,  αυξήθηκε η δύναμή τους, η αποδοχή τους και η στήριξή τους από τους ραγιάδες, παρά το γεγονός ότι δύο από τα ηγετικά τους στελέχη (Κ. Κολοκοτρώνης και Παναγιώταρος) εξοντώθηκαν από τον Καπουδάν πασά. Κυρίαρχη μορφή στα τέλη του 18ου αι. γίνεται […]

Συνέχεια

100χρονίτικη+ συνταγή για Βασιλόπιτα από το Παράλιο Άστρος

Ανακαλύψαμε βιβλιάριο συνταγών σε ξεχασμένο συρτάρι σπιτιού του Παραλίου Άστρους, το οποίο χρονολογείται πριν το 1900. Λόγω των ημερών δημοσιεύουμε μια συνταγή για Βασιλόπιτα. Υ.Σ: Το αποτέλεσμα, στο κάτω μέρος, είναι εξαιρετικό.

Συνέχεια

Η ιστορία της Βασιλόπιτας

Το κόψιμο της βασιλόπιτας είναι από τα ελάχιστα αρχέγονα έθιμα που επιβιώνουν. Η αναζήτησή μας για τις ρίζες του εθίμου της βασιλόπιτας, μας οδηγεί πίσω, στην αρχαιότητα, στις προσφορές άρτου ή και μελιπήκτων των αρχαίων ημών προγόνων, προς τους θεούς, κατά τη διάρκεια εορτών. Αναφέρει ο λαογράφος Φίλιππος Βρετάκος (“Οι δώδεκα μήνες του έτους και […]

Συνέχεια

Τα συγκλονιστικά φιλμ του Χάρβαρντ με την αποκάλυψη των ψηφιδωτών της Αγίας Σοφίας, τη δεκαετία του ’40

Μετά τη Μικρασιατική Καταστροφή, το 1930, οπότε και υπεγράφη το Ελληνοτουρκικό Σύμφωνο Φιλίας, ο Αμερικανός ακαδημαϊκός και αρχαιολόγος Τόμας Γουίτμορ (Thomas Whittemore, 1871-1950) ίδρυσε το Ινστιτούτο Βυζαντινών Σπουδών Αμερικής. Ο Τομας Γουίμορ διέθετε ισχυρές γνωριμίες στην αμερικανική κοινωνία, κυρίως πρόσωπα από τον χώρο της πολιτικής και της οικονομίας όπως η οικογένεια Ροκφέλερ. Ο Γουτμορ διατηρούσε άριστες […]

Συνέχεια

Πότε καθιερώθηκε η 1η Ιανουαρίου ως αρχή του έτους

Φαίνεται πως στην αρχαία Ελλάδα δεν γιορταζόταν η Πρωτοχρονιά καθώς για τότε μεγαλύτερη σημασία είχε η αρχή κάθε μήνα που ονομαζόταν νουμηνία. Στην Αθήνα, ωστόσο, μια επιγραφική μαρτυρία μας πληροφορεί για μια θρησκευτική τελετή που γινόταν στην αρχή του νέου έτους ή σωστότερα την τελευταία ημέρα του απερχομένου, αφορούσε όμως περιορισμένο αριθμό ατόμων. Επρόκειτο για […]

Συνέχεια

Το πολύνεκρο ναυάγιο του Φ/Γ «Δύστος»

Στις 29 Δεκεμβρίου του 1996, το ελληνικό εμπορικό φορτηγό –πλοίο «Δύστος» εντοπίστηκε να επιπλέει ανεστραμμένο, 3.5 μίλια ανατολικά της Κύμης. Από το κουφάρι ανασύρθηκαν νεκροί 20 από τους επιβαίνοντες, ενώ εντοπίστηκε ζωντανός μόνο ένας άντρας από το πλήρωμα. Το «Δύστος» είχε ολικό μήκος 100 μέτρα, ολική χωρητικότητα 4.045 κόρους, καθαρή χωρητικότητα 2.205 κόρους και μεταφορική […]

Συνέχεια

Οι τελευταίες στιγμές του: Το αιφνίδιο τέλος του Θεόδωρου Κολοκοτρώνη το βράδυ της πιο μεγάλης του χαράς

Αν το ελληνικό έθνος θα έπρεπε να κηρύξει μία επίσημη ημέρα πένθους, αυτή δεν θα μπορούσε να είναι άλλη από την 4η Φεβρουαρίου του 1843. Ήταν η μέρα που έκλεισε για πάντα τα μάτια ο άνθρωπος που αν δεν είχε γεννηθεί, ενδεχομένως να μην υπήρχε καν ελληνικό έθνος. Ο Θεόδωρος Κολοκοτρώνης δεν ήταν απλώς ένας ακόμη πολέμαρχος της […]

Συνέχεια

Τα σνόμπαραν ως παρακατιανά: Τα άγνωστα, φτηνά φαγητά που έσωσαν τη ζωή εκατομμυρίων Ελλήνων

(Φωτ. Μπομπότα) Το πρωί της 27ης Απριλίου 1941 τα γερμανικά στρατεύματα εισβάλουν στην Αθήνα. Μερικές ώρες αργότερα έχουν καταλάβει κάθε στρατηγικό σημείο της πρωτεύουσας και από εκείνη τη στιγμή ξεκινά ο αντιστασιακός αγώνας αλλά παράλληλα και η καθημερινή μάχη για επιβίωση κατά την διάρκεια της Κατοχής. Η Ελλάδα μετά το πέρας του πολέμου μετρά τις απώλειές της σε ανθρώπινες […]

Συνέχεια

Ανακάλυψαν αρχαίο… φαστ φουντ στην Πομπηία

Αρχαιολόγοι στην Πομπηία, την πόλη που θάφτηκε στη λάβα και την ηφαιστειακή τέφρα μετά την έκρηξη του Βεζούβιου το 79 μ.Χ., ανακάλυψαν ένα ρωμαϊκό «φαστ φουντ», διακοσμημένο με ψηφιδωτά, το αντίστοιχο μιας σημερινής καντίνας με πρόχειρο φαγητό. Το θερμοπωλείο, όπως το αποκαλούσαν, ανακαλύφθηκε σε έναν χώρο ανασκαφών που δεν είναι ανοιχτός για το κοινό ακόμη […]

Συνέχεια

Αρχαιολόγοι αναδημιούργησαν το δάπεδο που περπάτησε ο Ιησούς στο ναό της Ιερουσαλήμ

Το ιερό δάπεδο, στον αρχαίο εβραϊκό ναό της Ιερουσαλήμ, στο οποίο περπάτησε ο Ιησούς απ’ όπου πιστεύεται ότι έδιωξε οργισμένους τους εμπόρους, ανακατασκεύασαν Ισραηλινοί αρχαιολόγοι. Όταν ο Ιησούς περπατούσε στον αρχαίο εβραϊκό ναό στην Ιερουσαλήμ, τα πόδια του πατούσαν σε λαξευμένα πλακάκια, που ήταν γεωμετρικά σχεδιασμένα, λαμπερά και ζωγραφισμένα στο χέρι. Αυτό πιστεύουν Ισραηλινοί αρχαιολόγοι, […]

Συνέχεια

Σαν σήμερα, το 1801, τα γλυπτά του Παρθενώνα μεταφέρονται στο μπρίκι Mentor του Λόρδου ‘Ελγιν

Εννέα μήνες αργότερα, το πλοίο ναυαγεί κοντά στα Κύθηρα με 17 κιβώτια γεμάτα με μάρμαρα του Παρθενώνα. Υποβρύχιες έρευνες στην περιοχή του ναυαγίου του Mentor διενεργήθηκαν το 2011 και το 2012 από τη μη-κερδοσκοπική οργάνωση Kytherian Research Group σε συνεργασία με την Εφορεία Εναλίων Αρχαιοτήτων (βλ. το σάιτ Mentor Shipwreck). Μεγάλο μέρος του ξύλινου σκελετού […]

Συνέχεια

Η «ανταρσία της ανακωχής» τα Χριστούγεννα του 1914

Τα πρώτα Χριστούγεννα από την έναρξη του Α’ Παγκοσμίου Πολέμου, το χειμώνα του 1914, πάνω από 1 εκατ. στρατιώτες του Δυτικού Μετώπου*, αψηφώντας τις εντολές των ανωτέρων τους, εγκατέλειψαν τα χαρακώματα και σκορπίζοντας ευχές γιόρτασαν με τον εχθρό, παίζοντας ποδόσφαιρο σε μια αυθόρμητη εκεχειρία που έμεινε για πάντα στη παγκόσμια ιστορία. Μια «ανταρσία της ανακωχής» […]

Συνέχεια

Τα έθιμα της Πελοποννήσου τα Χριστούγεννα και την Πρωτοχρονιά

Πλούσια σε χριστουγεννιάτικα έθιμα και η Πελοπόννησος με κυρίαρχα στοιχεία το ρόδι και το Χριστόψωμο. Το σπάσιμο του ροδιού: Το πρωί της Πρωτοχρονιάς, η οικογένεια πηγαίνει στην εκκλησία για τη Θεία Λειτουργία του Μεγάλου Βασιλείου και ο νοικοκύρης κουβαλά μαζί του ένα ρόδι για να το «λειτουργήσει». Κατά την επιστροφή στο σπίτι, ο νοικοκύρης πρέπει […]

Συνέχεια

«Μέρες, που είναι, πρέπει να μυρίσει το σπίτι»

«Μέρες, που είναι, πρέπει να μυρίσει το σπίτι» έλεγαν γιαγιάδες και μαμάδες, καθώς πλησίαζαν τα Χριστούγεννα. Τα ταψιά γέμιζαν μελομακάρονα, κουραμπιέδες και όποια γλυκιά απόλαυση ταίριαζε στην εποχή. Η αλήθεια είναι ότι οι συνταγές των γλυκών του λεγόμενου δωδεκαήμερου, από τα Χριστούγεννα ως τα Φώτα, έρχονται από τα βάθη των χρόνων και η παρασκευή τους […]

Συνέχεια

Τα Χριστούγεννα του 1893

Πώς βίωσαν οι πολίτες τις γιορτές μετά τη «στάση πληρωμών» και τη χιονοστιβάδα φτώχειας και πείνας. Τέτοιες μέρες είναι κανόνας ν’ αναζητούνται παλιές χριστουγεννιάτικες ιστορίες Τα παλιά είναι συνήθως… πάντα καλύτερα Χριστούγεννα! Ιδιαίτερα σε δύσκολες εποχές. Οσο πιο μακριά βρίσκονται από το παρόν, τόσο παραδεισιακές διαστάσεις παίρνουν! Σαν να υπήρχαν χρόνια που δένανε τα σκυλιά […]

Συνέχεια

Η Γέννηση του Χριστού προ Χριστού και Το Άστρο της Βηθλεέμ

Πότε γεννήθηκε ο Ιησούς Χριστός; Οι πληροφορίες των Ευαγγελίων. Ο Χριστός γεννήθηκε προ Χριστού. Το Άστρο της Βηθλεέμ. Η γέννηση συνέβη Άνοιξη ή Φθινόπωρο. Η χρονολογία της απογραφής. Η επικράτηση της ημερομηνίας 25η Δεκεμβρίου. Χρονολόγια και Ημερολογιακοί κύκλοι .Αρχή Χρονολογίων. Το Έτος Μηδέν και το πρόβλημα με τις δεκαετίες. Οικονομική σημασία των Χριστουγέννων. Ελάχιστοι είναι […]

Συνέχεια

1923, μια χρονιά χωρίς Χριστούγεννα

Το 1923 ήταν το έτος κατά το οποίο το άρτι σχηματισθέν στη σημερινή του μορφή ελληνικό κράτος αποφάσισε να κάνει την πρώτη κίνηση προσέγγισης στη Δύση. Έτσι, απαρνήθηκε το Ιουλιανό ημερολόγιο σύμφωνα με το ποίο όριζε τις υποθέσεις και την καθημερινή ζωή των πολιτών του μέχρι τότε και υιοθέτησε το Γρηγοριανό για να συμβαδίσει με […]

Συνέχεια

100χρονίτικη+ συνταγή για μελομακάρονα από το Παράλιο Άστρος

Ανακαλύψαμε βιβλιάριο συνταγών σε ξεχασμένο συρτάρι σπιτιού του Παραλίου Άστρους, το οποίο χρονολογείται πριν το 1900. Λόγω των ημερών δημοσιεύουμε μια συνταγή για μελομακάρονα.

Συνέχεια

Ισπανία: Έπεφταν οι Νεάντερνταλ σε χειμερία νάρκη; Αρχαιολογικές ανασκαφές ανατρέπουν όσα ξέρουμε μέχρι τώρα

Είναι δυνατόν οι άνθρωποι να έπεφταν κάποτε σε χειμερία νάρκη; Να έπεφταν, δηλαδή, κατά τη διάρκεια του χειμώνα σε κώμα ώστε να αντιμετώπιζαν με αυτό τον τρόπο το κρύο και την έλλειψη τροφής; Δεν αποκλείεται να συνέβαινε κάτι τέτοιο, λένε τώρα οι επιστήμονες. Οι αρκούδες το κάνουν. Οι νυχτερίδες το κάνουν. Ακόμα και οι ευρωπαϊκοί […]

Συνέχεια
Παλαιότερα άρθρα Νεότερα άρθρα