Στο έλεος των πλημμυρών!

Πλημμύρα στο Παράλιο Άστρος

Απροστάτευτες απέναντι στις συνέπειες των κλιματικών αλλαγών, που έχουν κάνει ήδη την εμφάνισή τους και αναμένεται να ενταθούν στο μέλλον, είναι οι μεγάλες ελληνικές πόλεις. Σύμφωνα με την Ευρωπαϊκή Περιβαλλοντική Υπηρεσία, η χώρα μας βρίσκεται στην τρίτη θέση μεταξύ των ευρωπαϊκών χωρών που αντιμετωπίζουν τον μεγαλύτερο κίνδυνο καταστροφών από εκτεταμένες πλημμύρες. Οπως αναφέρει η έρευνα «Αστική Προσαρμογή στις Κλιματικές Αλλαγές στην Ευρώπη», που δημοσιοποιήθηκε την προηγούμενη εβδομάδα, συνολικά το 50% του αστικού ιστού της χώρας μας είναι εξαιρετικά ευάλωτο απέναντι σε πλημμυρικά φαινόμενα. Αυτό σημαίνει πως, εφόσον γίνουν πραγματικότητα οι προβλέψεις των επιστημόνων για το κλιματικό μέλλον της Ευρώπης τα αμέσως επόμενα χρόνια, τον άμεσο κίνδυνο των πλημμυρών θα αντιμετωπίζει η μισή έκταση των ελληνικών πολεοδομικών συγκροτημάτων με πληθυσμό άνω των 100.000 κατοίκων!
Οι μόνες χώρες που αντιμετωπίζουν μεγαλύτερο πλημμυρικό κίνδυνο, σύμφωνα με την πανευρωπαϊκή έρευνα, είναι η Κροατία και η Ολλανδία, οι πόλεις των οποίων κινδυνεύουν με πλημμύρες σε ποσοστό 60% και 55% αντίστοιχα. Μαζί με την Ελλάδα, την τρίτη θέση της σχετικής λίστας μοιράζονται η Φινλανδία, η Σλοβενία και η Ιταλία. Το παράδοξο είναι ότι η υψηλή πλημμυρική επικινδυνότητα δεν συνάδει με τα γεωγραφικά χαρακτηριστικά και τα κλιματικά δεδομένα που ισχύουν σήμερα για τη χώρα μας. Σε σύγκριση με όλα σχεδόν τα ευρωπαϊκά κράτη, η Ελλάδα έχει σημαντικά λιγότερους υδροφόρους ορίζοντες, αλλά και μικρότερα επίπεδα βροχοπτώσεων. Σύμφωνα με τους επιστήμονες, ο λόγος που η χώρα μας προβλέπεται να αντιμετωπίσει κίνδυνο καταστροφών λόγω πλημμυρών είναι ο συνδυασμός της άναρχης αστικής ανάπτυξης και των κλιματικών αλλαγών, οι οποίες δείχνουν να παγιώνονται στη χώρα μας, με τη μορφή των λιγότερων αλλά εξαιρετικά πιο ραγδαίων βροχοπτώσεων.
Καταιγίδες-εξπρές
Τα συμπεράσματα της ευρωπαϊκής έρευνας ακούγονται απολύτως λογικά στους Ελληνες επιστήμονες, καθώς, μεταξύ των μετεωρολόγων, αποτελεί κοινή γνώση ότι τα τελευταία χρόνια η χώρα μας μετατοπίζεται σε ένα κλιματικό μοντέλο που βασίζεται στις βίαιες και καταρρακτώδεις βροχές. «Εχουμε διαπιστώσει την τελευταία εικοσαετία ότι ενώ ο συνολικός όγκος των βροχοπτώσεων μιας χρονιάς παρουσιάζει τάσεις μείωσης, οι πλημμύρες και οι καταρρακτώδεις βροχές αυξάνονται. Με άλλα λόγια, έχει μειωθεί ο χρόνος που διαρκούν οι βροχοπτώσεις και όσο νερό πέφτει, πέφτει απότομα, μέσα σε λίγες μόλις ώρες», αναφέρει ο αναπληρωτής καθηγητής Φυσικής της Ατμόσφαιρας του Πανεπιστημίου Πατρών, Θανάσης Αργυρίου.
Οι ειδικοί εξηγούν ακόμη ότι η ικανότητα του εδάφους να απορροφήσει το νερό της βροχής είναι ιδιαίτερα περιορισμένη όταν οι βροχοπτώσεις είναι ραγδαίες. Στην περίπτωση των ελληνικών πόλεων, όμως, υπάρχει και ένας άλλος παράγοντας που ευνοεί την πρόκληση πλημμυρών. Πρόκειται, δυστυχώς, για τον ανθρώπινο παράγοντα και τον τρόπο με τον οποίο έχουν αναπτυχθεί οι περισσότερες ελληνικές πόλεις.
Για να υπολογίσει τον κίνδυνο πρόκλησης πλημμυρών εντός των πόλεων, η έρευνα της Ευρωπαϊκής Περιβαλλοντικής Υπηρεσίας συνεκτιμά και την ικανότητα των αστικών περιοχών να απορροφήσουν το νερό της βροχής. Λόγω της έλλειψης χώρων πρασίνου, της εκτεταμένης τσιμεντοποίησης και των κακών δικτύων όμβριων υδάτων, οι ελληνικές πόλεις δεν έχουν τη δυνατότητα να απορροφούν το νερό που πέφτει με καταρρακτώδη μορφή.

Πηγή: real.gr