Κίνδυνος εξάπλωσης εισαγόμενου βακτηρίου από την Ν. Ιταλία στις καλλιέργειες της Ελλάδας

Το βακτήριο Xylella fastidiosa είναι ένας επιβλαβής οργανισμός καραντίνας που εντοπίστηκε τον Οκτώβριο του 2013, στην Νότια Ιταλία σε δύο διαφορετικές περιοχές της επαρχίας Λέτσε(Lecce), στην Περιφέρεια της Απουλίας(Apulia).Η παρουσία του είναι εντυπωσιακή αφού βρέθηκαν να έχουν μολυνθεί περίπου 80.000 στρέμματα ελαιοδέντρων. Επίσης επιβεβαιώθηκε η εμφάνισή του στην αμυγδαλιά, σε φυτά πικροδάφνης και δένδρα βελανιδιάς. Τα συμπτώματα χαρακτηρίζονται από «καψίματα» στα φύλλα και ταχύτατη αποπληξία(ξήρανση) των δένδρων. Πρόκειται για την πρώτη αναφορά επιβεβαιωμένης παρουσίας του συγκεκριμένου επιβλαβούς οργανισμού στην επικράτεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Σε παγκόσμιο επίπεδο ο επιβλαβής αυτός οργανισμός έχει αναφερθεί ότι προσβάλλει περισσότερα από 100 διαφορετικά είδη φυτών, όπως ελιές, εσπεριδοειδή (Εικ.8), αμπέλια (Εικ. 5-6), ροδακινιές, αχλαδιές, δαμασκηνιές, βυσσινιές, μουριές, μηδική καθώς και δασικά δένδρα όπως τη βελανιδιά, τη φτελιά, το σφεντάμι και θάμνους όπως η πικροδάφνη(Εικ.7). Επιπλέον πολλά άγρια χόρτα, ζιζάνια, και θάμνοι μπορεί να φέρουν το βακτήριο χωρίς να δείχνουν συμπτώματα.
Για πολλά χρόνια η παρουσία του βακτηρίου Xylella fastidiosa περιοριζόταν στον Καναδά, στις Η.Π.Α, στην Αργεντινή, στη Βραζιλία, στην Κόστα Ρίκα, στην Παραγουάη και τη Βενεζουέλα. Επιπλέον το 1994 για πρώτη φορά αναφέρθηκε προσβολή σε αχλαδιές στην Ταιβάν και στη συνέχεια το 2000 στην ίδια χώρα σε αμπελώνες. Το παράδοξο είναι πως δεν αναφέρεται στη βιβλιογραφία, ότι η ελιά προσβάλλεται από το βακτήριο. Όμως, η αναφορά το έτος 2010, ότι στην περιοχή του Λος Άντζελες(Η.Π.Α), ελιές ξεραίνονταν ταχύτατα, μετά την εμφάνιση μαραμένων φύλλων και ξερών κλαδιών, οδήγησε τις έρευνες στην αναζήτηση του παθογόνου αίτιου. Δυστυχώς το 2013, επιβεβαιώθηκε η εμφάνιση του καταστροφικού αυτού βακτηρίου στους ελαιώνες της Απουλίας, στη Ν. Ιταλία. Σημειώνεται ότι η περιοχή αυτή βρίσκεται πολύ κοντά στην Ελλάδα στην οποία καλλιεργούνται ευαίσθητες καλλιέργειες όπως είναι η ελιά, τα εσπεριδοειδή και το αμπέλι.
Στην Ελλάδα μέχρι σήμερα δεν έχει εντοπιστεί το παθογόνο αυτό, ενώ η παρουσία του δεν έχει επιβεβαιωθεί στην υπόλοιπη Ευρώπη εκτός της Ιταλίας.
Ο αποτελεσματικότερος τρόπος διασποράς του συγκεκριμένου οργανισμού σε μακρινές αποστάσεις είναι η μετακίνηση από μολυσμένες περιοχές προσβεβλημένων φυτών, προκειμένου να φυτευτούν σε άλλες περιοχές. Επιπλέον, το βακτήριο μεταδίδεται από τα μολυσμένα φυτά στα υγιή, με έντομα – φορείς, όπως είναι διάφορα τζιτζικάκια και άλλα μυζητικά ημίπτερα (Εικ. 1).Όμως, για την περίπτωση της Ιταλίας δεν έχει ακόμα ταυτοποιηθεί ο φορέας μετάδοσης του παθογόνου αυτού οργανισμού…συνέχεια