Εκατόν σαράντα κάτοικοι και χίλια γουρούνια αρκούν για να μετατρέψουν ένα χωριό σε μια περιοχή ενεργειακά αυτόνομη. Φτάνει να υπάρχουν ιδέες και η βούληση να τις υλοποιήσουν. Ηδη από το 1994 ένας τόσος δα οικισμός, το Φέλντχαϊμ, περί τα 100 χιλιόμετρα νοτιοδυτικά του Βερολίνου, κατάφερε να βρεθεί στην εμπροσθοφυλακή των προσπαθειών προώθησης των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) στη Γερμανία.
Το Φέλντχαϊμ είναι η μοναδική περιοχή στη Γερμανία που κατασκεύασε αυτόνομο δίκτυο διανομής ηλεκτρισμού ώστε να μην κάνει χρήση του συμβατικού και οι κάτοικοί του καταναλώνουν ενέργεια για ηλεκτρισμό και θέρμανση μόνο από τοπικές ανανεώσιμες πηγές, εκμεταλλευόμενοι τους ανέμους της περιοχής αλλά και τα περιττώματα των χοίρων για την παραγωγή βιοαερίου.
Δημοτικό εργοστάσιο και ιδιωτική επένδυση
Η ιστορία ξεκινά πολλά χρόνια πριν και… συνεχίζεται ως σήμερα. Στα μέσα της δεκαετίας του 1990 ο δήμος και οι κάτοικοι του Φέλντχαϊμ άρχισαν να αναζητούν τρόπους για να μειώσουν την ενεργειακή κατανάλωση αυτής της μικρής αγροτικής κοινότητας. Ετσι το 1995 τοποθετήθηκαν οι πρώτες ανεμογεννήτριες, οι οποίες με τον χρόνο πολλαπλασιάστηκαν και σήμερα φτάνουν τις 43 με συνολική ισχύ 74 MW (μεγαβάτ)!
Την επένδυση έκανε ιδιωτική εταιρεία (Energiequelle) σε χώρο που της παραχώρησε η κοινότητα. Η Energiequelle πουλά την κιλοβατώρα σε εταιρεία που ίδρυσαν οι κάτοικοι στην τιμή των 8 λεπτών (από το συμβατικό δίκτυο την αγόραζαν περίπου 25 λεπτά). Στη συνέχεια η εταιρεία του χωριού πουλά σε κάθε νοικοκυριό την κιλοβατώρα περίπου 16 λεπτά. Με το κέρδος που προκύπτει ξεχρεώνεται το δάνειο που πήραν οι κάτοικοι προκειμένου να κατασκευάσουν εργοστάσιο παραγωγής βιοαερίου (500 KW) εκμεταλλευόμενοι κυρίως τα περιττώματα των χοίρων, αλλά και τα υπολείμματα καλαμποκιού και άλλων γεωργικών καταλοίπων. Το βιοαέριο καλύπτει τις ανάγκες του χωριού σε θέρμανση ακόμη και τον χειμώνα, οπότε ο υδράργυρος πέφτει στους -20 βαθμούς Κελσίου. Ως εφεδρική πηγή θερμότητας για τον χειμώνα χρησιμοποιούν και υπολείμματα ξύλου από δασικές δραστηριότητες.
Το εργοστάσιο βιοαερίου ολοκληρώθηκε το 2008 και κόστισε 1,7 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα μισά προήλθαν από πρόγραμμα της Ευρωπαϊκής Ενωσης. Ηταν την ίδια χρονιά που αποφάσισαν να δημιουργήσουν το δικό τους δίκτυο ώστε να αποφύγουν τους… μεσάζοντες. Ο κάθε κάτοικος πλήρωσε 3.000 ευρώ και τελικά η κατασκευή του ολοκληρώθηκε το 2010. Παράλληλα οι κάτοικοι εγκατέστησαν φωτοβολταϊκό πάρκο το οποίο παράγει τέσσερα εκατομμύρια μεγαβατώρες τον χρόνο, οι οποίες πωλούνται στο συμβατικό δίκτυο της περιοχής.
Αυτονομία, κέρδος και θέσεις εργασίας
Ετσι κατάφεραν σήμερα να πληρώνουν 30% λιγότερο για ηλεκτρισμό και 10% λιγότερο για θέρμανση. Ωστόσο το 2020, οπότε αναμένεται απόσβεση των δανείων τους, το κέρδος τους θα είναι πολλαπλάσιο. Επιπλέον, η μετατροπή του Φέλντχαϊμ σε ενεργειακά αυτόνομο χωριό δημιούργησε επιπλέον 30 θέσεις εργασίας.
Αξίζει να σημειωθεί ότι οι ανάγκες του χωριού για ηλεκτρισμό καλύπτονται μόλις από το 1% της ενέργειας που παράγει το αιολικό πάρκο. Την υπόλοιπη ενέργεια η εταιρεία Energiequelle πουλά στο δίκτυο ώστε να κάνει απόσβεση του αρχικού κεφαλαίου που επένδυσε (1 εκατ. ευρώ για κάθε MW) και να βγάλει και κέρδος.
Συνολικά στη Γερμανία η διείσδυση των ΑΠΕ στην κατανάλωση ηλεκτρικού ρεύματος φτάνει σήμερα το 20%. Ο στόχος είναι να φτάσει το 35% ως το 2020 και το 80% ως το 2050.